hgfb]z ;fKtflxs,aif{ !#, c+s#, k'; !,@)^), Janadesh Weekly,year 13, Issue.3,  Dec. 16 

dw]z aGb ce"tk"j{ ;kmn, k'/fgf] ;QfnfO{ 7"nf] wSsf

hgsk'/÷ dw]zL /fli6«o d'lQm df]rf{ g]kfnn] cfJxfg u/]sf] oxL d+l;/ @( ut]sf] dw]z aGb sfo{qmd ce'tk"j{ ?kdf ;kmn ePsf] 5 . ;fdGtL k|ltlqmofjfbL /fHo;Qfsf] r/d zf]if0f, bdg / cTofrf/n] 56k6fO/x]sf dw]zL hg;d'bfon] l;+uf] dw]z 7Kk kf/]/ dw]zL /fli6«o d'lQm df]rf{åf/f cl3 ;fl/Psf dfux?nfO{ cg'df]lbt ub}{ k'/fgf] /fHo;Qflj?4 ljb|f]xsf] em08f p7fPsf 5g\ . dw]z aGb P]ltxfl;s ?kdf ;kmn kfg{ ;xof]u k'¥ofpg] Gofok|]dL hg;d'bfo;lxt ;j}df dw]zL /fli6«o d'lQm df]rf{n] xflb{s cfef/ AoSt u/]sf] 5 .

       dw]z aGbsf] sfo{qmd k"0f{ ;kmn ePkZrft\ d+l;/ @( ut] ;f“em df]rf{sf cWoIf dft[sfk|;fb ofbj / dxf;lrj k|e' zfxn] Ps k|]; lj1lKt hf/L ub}{ cfºgf] df]rf{n] cfJxfg u/]sf] dw]z aGb P]ltxfl;s ?kdf ;kmn ePsf] hgfpg' ePsf] 5 . pxf“x?n] lj1lKtdf dw]z aGbsf qmddf zx/ / ufp“3/ ;d]t k"/} 7Kk ePsf] hgfpb} P]ltxfl;s 9+un] aGb ;kmn kfg{ ;xof]u k'¥ofpg] g]kfn sDo'lgi6 kf6L{ -dfcf]jfbL_, ;+o'Qm qmflGtsf/L hgkl/ifb\ g]kfn, hgd'lQm ;]gf g]kfn, ljleGg d'lQm df]rf{, hgjuL{o ;+u7g, Aofkf/L, oftfoft Aoj;foL, ljBfyL{, lzIFs, sd{rf/L nufot cfd hg;d'bfodfly xflb{s cfef/ AoQm ug'{ ePsf] 5 . lj1lKtdf dw]z aGb c;kmn kfg{ k'/fgf] ;Qfn] l;+uf] zlQm ptfbf{ klg g;s]sf] hgfp“b} dw]zL hg;d'bfon] P]ltxfl;s ?kdf aGb ;kmn kf/]/ k'/fgf] ;Qf lj?4 rf]l6nf] k|xf/ u/]sf] klg hgfOPsf] 5 .

       lj1lKtdf dw]z aGbaf6 cfºgf dfux? k'gM hgcg'df]lbt ePsf] atfp“b} ca klg dw]zdf ePsf] bdg aGb ul/Pg / dw]zL ;d'bfosf cfjfhx? ;'lgPgg\ eg] cem} 7"n– 7"nf ;+3if{sf sfo{qmdx? 3f]if0ff ul/g] hgfOPsf] 5 .

       o;}aLr lxhf] dw]z aGbsf sfo{qmd k"0f{ ?kdf ;kmn ePkZrft\ dw]zL /fli6«o d'lQm df]rf{sf cWoIF Pjd\ dfcf]jfbLsf kf]ln6Ao'/f] ;b:o dft[sf ofbjn] hgsk'/df hgfb]z;“u ;+lIfKt k|ltlqmof lbb} eGg'eof]– ædw]z aGb ;“fRr} P]ltxfl;s g} eof], d}n] 7fp“ –7fp“df ;Dks{ u/], kqsf/x?nfO{ klg 6]lnkmf]gdf ;Dks{ u/]/ ;f]w]+ ;a}n] of] aGb ljutsf aGb eGbf P]ltxfl;s /x]sf] atfP .Æ ofbjn] cfºgf dfux? k"/f geP;Dd dw]zLx?n] ;+3if{ hf/L /fVg] atfp“b} ca dw]zsf lhNnf–lhNnfdf hgtf :jo+n] cfºg} hg;/sf/ u7g ug]{ / lgs6 eljiod} dw]z If]qdf :jfoQ hg;/sf/ agfpg] atfpg' eof] . pxf“n] xfn} k'/fgf] ;Qfn] :yfgLo lgsfodf dgf]gog u/]sf ;Dk"0f{ kbflwsf/Lx?nfO{ /fhLgfdf ug{ cfJxfg ub}{ /fhLgfdf gu/L hgtfsf] lj/f]wdf uPdf To;sf] glthfsf] lhDd]jf/ :jo+ x'g'kg]{ klg hgfpg' eof] .

   dw]z aGbsf] qmddf k"j{ emfkfb]lv klZrd  af“s]– alb{of – s}nfnL;Dds} dw]zsf ;Dk"0f{ e"–efux?df oftfoft, pBf]uwGbf, ahf/, lzIf0f ;+:yf, sfof{no / ahf/ k"0f{tM aGb /x]sf 5g\ . dw]zL d'lQm df]rf{sf] u7gkZrft\ df]rf{sf] cfJxfgdf ePsf] of] klxnf] aGb xf] . dw]z aGb sfo{qmd ;kmn kfg{ d+l;/ @) b]lv @& ut];Dd hgsfjf{xL, d+l;/ @* ut] ;f“em d;fn h'n'z nufotsf sfo{qmd /flvPsf] lyof] . aGbk"j{ d+l;/ @* ut] ;f“em l;+uf] dw]zel/ g} dzfn h'n'z k|bz{g ePsf] lyof] . dzfn h'n'z k|bz{gdf 7"nf] ;+Vofdf dw]zL hgtfsf] ;xeflutf /x]sf] lyof] . k'/fgf] ;Qfn] PsxKtf klxn]b]lv g} dw]z jGb ;kmn x'g glbg 7"nf] tof/L
u/] klg k'/fgf] ;Qf k"0f{t c;kmn ePsf] lyof] . dw]z jGb k'/fgf] ;Qfsf] nflu Ps 7"nf] wSsf ;fljt ePsf] 5 .

hgsk'/sf Ps ls;fgsf cg';f/ o;cl3sf s'g} sfo{qmddf olt w]/} dw]zL hg;d'bfo ;lqmo ePsf] kfOPsf] lyPg . dw]zL /fli6«o d'lQm df]rf{n] dw]zL hg;d'bfos} ;d:ofx?nfO{ lnP/ ;+3{ifsf] 3f]if0ff u/]sfn] klg hgtfn] cfºg} sfo{qmdsf] ?kdf lnP/ aGb ;kmn kfg{ lbnf]Hofgn] v6]sf] a'lemPsf] 5 .

       dw]zL /fli6«o d'lQm df]rf{åf/f slyt o"lgkmfO8 sdf08sf gfddf b]znfO{ ;}lgsLs/0f ug]{ sfd aGb u/fpg, gful/s :jtGqtfsf] axfnL u/fpg, slyt t/fO{ lgoGq0fsf] gfddf xTof ug]{ sfd t'?Gt aGb u/fpg, ;+ljwfg ;efsf] r'gfj u/fpg, cfTdlg0f{osf] clwsf/sf] Uof/]06L u/fpg ,hftLo :jzf;g k|bfg u/fpg, dw]zL ;d'bfodfly x'g] e]befjsf] cGTo u/fpg, ;/n ;'ne tl/sfn] gful/stf k|bfg u/fpg, v;efiffsf] ljz]ifflwsf/sf] cGTo u/fpg, eflifs ;dfgtf k|bfg u/fpg, dg'jfbL e]befjsf] cGTo u/fpg, blntx?nfO{ ljz]ifflwsf/ k|bfg u/fpg, dlxnfx?dfly x'g] e]befjsf] cGTo\, k}t[s ;DktL dfly ;dfg clwsf/ k|bfg, h;sf] hf]t p;sf] kf]t nfu" u/fpg, rqmj[l4 Aofh vf/]h,  ;fd|fHojfbL cd]l/sL x:tIf]k aGb, slyt cft+ssf/L ;+emf}tf /b\b u/fpg] h:tf dfu /fvL aGbsf] ul/Psf] lyof] .

wg'iff lhNnf hg;/sf/sf] 3f]if0ff

dw]z aGbsf] k"j{;GWofdf wg'iff lhNnf hg;/sf/sf] 3f]if0ff u/]/ k'/fgf] ;QfnfO{ lj:yflkt ul/Psf] 5 . wg'iff lhNnfsf] k;f{xL ufp“df Ps cf}krfl/s sfo{qmd u/]/ hg;/sf/sf] 3f]if0ff ul/Psf] lyof] .

wg'iff hg;/sf/ k|d'vdf lji0f'b]j ofbj / pkk|d'vdf r08]Zj/ d08n r'lgg' ePsf] 5 . hg;/sf/sf] Gofo k|zf;g tyf kf6L{ k|ltlglwdf w'giffsf k"j{ ;f+;b /fdnvg dxtf], Pl/of gDa/ Psaf6 hfu]Zj/ dxtf], Pl/of gDa/ b'O{af6 t]hgf/fo0f ofbj, Pl/of gDa/ tLgaf6 /fdpb\uf/ d'lvof, Pl/of gDa/ rf/af6 b]a]Gb| ofbj, Ol/of gDa/ kf“raf6 b]jgf/fo0f /fo, Pl/of gDa/ 5af6 ;fw'/fd ofbj, ljBfyL{af6 b]j;fu/bf;, dlxnfaf6 b'uf{b]jL kf;jfg, ls;fgaf6 /fdj[If 7fs'/, blntaf6 t[lift dx/f, dhb'/af6 k|df]bs'df/ s0f{, a'l4hLjLaf6 /fdrGb| d08n, ;f+:s[lts kmf“6af6 lji0f'b]j kf;jfg / hg;]gfaf6 cleif]s 5flgg'ePsf] 5 . l/Qm Ps kbdf g]kfn ;befjgf kf6L{ -cfgGbLb]jL ;d"x_ nfO{ ;dfj]zsf nflu kxn ul/g] hgfOPsf] lyof] . wg'iffdf hg;/sf/sf] 3f]if0ffn] k'/fgf] ;QfnfO{ 7"nf] wSsf ePsf] 5 .

dxf]Q/Ldf rf}w k|x/L 7x/}

       dw]z aGbsf] 7Ls cl3Nnf] lbg dxf]Q/Lsf] cf}/xLdf dfcf]jfbLn] yfk]sf] PDa';df k/L 36gf:ynd} !! hgf / kl5 pkrf/sf qmddf tLg hgf u/L !$ hgf ;z:q k|x/Lsf] d[To' ePsf] 5 . Toxf“ d[To' x'g]df ;z:q k|x/L lg/LIfs g/axfb'/ tfdfª, ;O{ lbnaxfb'/ /fodfemL nufot 5g\ . dxf]Q/L l5Ggd:tf ;z:q k|x/L u0fsf !% hgf k|x/L ldgL 6«sdf hgsk'/ hfg]qmddf PDa';df k/]sf lyP . PDa';df kbf{ 6«s klg Wj:t ePsf] 5 / 6«sdf ;jf/ Ps hgf xjNbf/dfq af“r]sf 5g\ .

       dxf]Q/Ldf klxnf] k6s olt 7"nf] PDa'; ePsf] 5 . dw]z If]qdf ePsf] of] 36gfn] Toxf“sf] jfl;Gbfsf] dgf]an x\jft} a9]sf] 5 . l5Ggd:tf ;z:q k|x/L u0fn] Toxf“sf hgtfnfO{ ;tfPsf] s'/f o;cl3 cvjf/df cfpg] u/]sf] lyof] .

       dw]z aGbsf] lbg hgsk'/af6 dxf]Q/Llt/ cfO/x]sf] Ps k|x/L uf8L PDa';af6 afnafndfq aRg ;kmn ePsf] lyof] . dw]z aGbsf] k"j{;GWofdf lhNnf ljsf; ;ldltsf] sfof{nodf ad lj:kmf]6g ePsf] lyof] . jL/u~h pkdxfgu/kflnsf !& sf] j8f ;ldltsf] sfof{nodf ad lj:kmf]6g u/fO sfof{no Ifltu|:t u/fOPsf] lyof] . sn}ofdf /x]sf] lhNnf ljsf; ;ldltsf] ejgdf ad lj:kmf]6g ePsf] lyof] .

       a'6jnsf] Ps j8f  k|x/L sfof{nodf ad k|xf/ ul/Psf] lyof] . of] ad k|xf/n] j8f k|x/L sfof{no k"/} Ifltu|:t ePsf] lyof] . hgof]4fn] ?kGb]xL Onfsf jg sfof{nosf] b'O{ df]6/ klg hnfO lbPsf lyP . g]kfnu~hsf k|d'v k|x/L dxflg/LIfs s]zjk|;fb a/fnsf] Og?jfl:yt k'Vof}{nL 3/df ad k|xf/ u/]/ Iflt u/fOPsf] 5 .

 d'Vok[i7  ..  d'Vo;dfrf/  ..  cGo ;drf/ .. ;DkfbsLo  ..  cGtjf{tf{  ..  ljrf/hut\  .. cGt/fli6«o .. ;do ;Gbe{ .. n]vx?  ..  sljtfuLt  ..  kf7s–k|ltlqmof  ..  a]nfavtsf s'/f  ..  zxLb ufyf .. k'/fgf c+sx? .. ;Dks{ M janadesh@hotmail.com