|
jif{ !# c+s @#, a}zfv @@ , @)^! Year 13, Issue 23, May 04, 2004 |
;u/dfyfsf] km]bLdf 7"n} rxnkxn
pbok'/÷
;u/dfyfsf] km]bLdf dfcf]jfbL, hgjuL{o ;+u7gx?, hgd'lQm ;]gf / hgtfsf] cfGbf]ng,
sfjf{xL / ljsf; lgdf{0fsf ultljlwx?sf] 7"n} rxnkxn eO/x]sf] xfd|f ;dfrf/bftfn]
k7fPsf] va/df pNn]v ul/Psf] 5 .
oxL a}zfv !)
ut] ljz]if lhNnfsf] cfof]hgfdf ;f]tfª ufh;sf] lzj6f/df æPSsfO;f}+ ztfJbLsf]
gof“ hgjfbÆ ljifos cGts[of sfo{qmd ;DkGg ePsf] 5 . pQm sfo{qmddf kf6L{ s]=;=
s=s'df/, ;]qm]6/L s=ljzfn, a'l4hLjLsf s]=;=uf]kfn lu/L nufotn] cf-cfkm\gf]
dGtJo /fVg' ePsf] lyof] . ;fy} pkl:yt ljleGg k]zf tyf Jojzfosf JolQmTjx?n] klg
cf-cfkm\gf] dGtJo /fVg' ePsf] lyof] . pQm sfo{qmd lhNnf OGrfh{ s=lbksf]
;efkltTjdf ;DkGg ePsf] lyof] . xhf/f} ljBfyL{, ls;fg, cNkhftL, lzIfs, kqsf/,
a'l4hLjL, dlxnf, a[4, jfdg]tf, 8fS6/, Jofkf/Lsf] pQm sfo{qmddf pkl:ylt lyof] .
ptf
ljsf; lgdf0f{nfO{ lg/Gt/tf lbg] qmddf a}zfv !@ ut] ljz]if lhNnf @ g+=Pl/of tyf
:yfgLo ufh;sf] ;+o'Qm ;lqmotfdf h'j' ufh;b]lv nf]lvd ufh;;Dd sl/j # ls=dL=af6f]
vGg] sfo{ ;DkGg ePsf] 5 . pQm lgdf{0f sfo{df dfcf]jfbL sfo{stf{, hg;]gf nufot
;of}+ hgtfsf] ;xeflutf /x]sf] s'/f ljz]if lhNnfn] hgfPsf] 5 . o;}u/L a}zfv $
ut] pbok'/ lhNnfdf cg]d;+3-qmf=_, blnt d'lQm df]rf{ g]kfn,
cg]/f:jljo"-qmf=_ / cg]ls;+3-qmf=_sf] ;+o'Qm cfof]hgfdf Ps cGts[of sfo{qmd
;DkGg ePsf] ;dfrf/ 5 . b]zsf] ;d;fdflos kl/l:ylt / lgsf;sf af/]df cfof]lht pQm
sfo{qmddf ls;fg, blnt, dlxnf, 8fS6/, lzIfs, ljBfyL{, cNkhftL nufot ljleGg
k]zfsf hgdfg;sf] pkl:ylt lyof] . pQm sfo{qmddf jQmfx?n] cf-cfkm\gf cledtx?
/fv]/ To; pk/ 5nkmn rnfOPsf] lyof] .
o;}u/L
oxL a}zfv !! ut] cf]vn9'ªf lhNnf hg;/sf/ k|d'v nª\s /fO{åf/f Ps k|]z jQmJo hf/L
ub}{ lhNnfsf s'g} klg o'jfx?nfO{ zfxL ;]gfdf etL{ x'g ghfg cfu|x ug'{ePsf] 5 .
zfxL ;]gf / k|x/Ldf /x]sf ul/a hjfg / b]zeQm / nf]stflGqs clkm;/x?nfO{ ljb|f]x
ug{ cfu|x ;d]t /fO{n] ug'{ePsf] 5 . pxf“n] k'/fgf] ;Qfn] ug]{ s'g} klg
cfqmd0fnfO{ lg:t]h kfg{ cfd hgtfnfO{ ;+ul7g x'g / k|lt/f]w ug{ cfu|x ug'{ ePsf]
5 . ptf a}zfv !) ut] cf]vn9'ªf lhNnfsf] d'l;ªf / lvlhsftL /fjfb]n' ufh;df
lgjf{rg ;DkGg ePsf] 5 . /fjfbf]n' lvlhsfnL ufh;df g]skf -dfcf]jfbL_ sf ;a}
lglj/f]w lgjf{lrt ePsf] hgfOPsf] 5 .
oxL
a}zfv !! ut] l;/fxfsf] d'd{/] Onfsfdf zfxL ;]gf;“u le8Gt x'“bf hgd'lQm ;]gfn]
OG;f; uf]nL ^#@ yfg, ;f]sf] DofUhLg !) yfg, lu|g]6 @ yfg, lhn]l6g s]xL, ´f]nf $
yfg sAhf u/]sf] yfxf ePsf] 5 . le8Gt $% ldg]6;Dd ePsf] lyof] . le8Gtdf hgd'lQm
;]gftkm{ s'g} Iflt gePsf] / zfxL ;]gftkm{ ^ hgf ulDe/ 3fOt] ePsf] hgfOPsf] 5 .
oxL a}zfv ! ut] ;f]n'sf] vfWo;+:yfaf6 dfcf]jfbLn] $) lSjG6n rfdn sAhf u/L
kmfk|] ufpsf u/Lj hgtfdf pQm rfdn ljt/0f u/]sf 5g\ . a}zfvsf] klxnf] xKtf
vf]6fªsf] P];]n'vs{df hgldlnl;ofåf/f yflkPsf] PDa';df # hgf zfxL ;]gf uDeL/
3fOt] ePsf lyP . o;}u/L a}zfv $ ut] ;f]n' n'Snf k|x/L SofDkdf /x]sf k|x/Lx?aLr
cfkm"-cfkm"jLr uf]nL xfgfxfg x'“bf $ k|x/Lsf] d[To' x'gfsf ;fy} ^
k|x/L uDeL/ 3fOt] ePsf] yfxf ePsf] 5 .
To:t}
a}zfv ^ ut] cg]d;+3-qmflGtsf/L_ pbok'/n] jnfTsf/L k|bLk /]UdLnfO{ cfjZos ef}lts
sf/jfxL ;lxt Ps lbg >ds}bdf /fv]sf] hgfPsf] 5 . To:t} lhNnf s} kf]v/L ufh;sf
h'jf tf; v]Ng] ;Ltf/fd dNn, 6+saxfb'/ /fpt, ljZj vqL, ld;f]/ g]kfnL, b]j
l;Ub]nnfO{ Ps Psxhf/ ?k}of h/Ljfgf ;lxt >ds}b ul/Psf] 5 . ptf ut r}q @# ut]
cg]d;+3 -qmf=_ / blnt d'lQm df]rf{ g]kfnn] l;/fxf nfxfg l:yt ufp“n] /]i6'/]06df
sdnf du/ -s'df{_, uf]df tfdfª -;flngf_ sdnf lnDa' -hfg'sf_nfO{ j]Zofj[lt /
dlb/f j]rljvg ul//x]sf] cj:yfdf /ª]xft kqmfp u/L l;/xf l:yt ;'vLk'/ ufh;df #))
hgdfg;sf] pkl:yltdf hgsf/jfxL u/]sf] 5 . ut r}q @# ut] pbok'/sf] /f}tf ufh;sf
e|i6frf/L tyf ;'/fsL uflj; ;lrj /fdaxfb'/ /fonfO{ hgd'lQm ;]gfn] hgsf/jfxL u/]sf
5g\ .
o;}u/L
;f]n'v'Dj' lhNnf hg;/sf/n] b]p;f, d'SnL, sf+u]n, k+rt, g]rf, j]n3f/L, jtf;] /
lt~nf ufh;x? k'g{u7g u/]sf] hgfPsf] 5 . ;f]n'l:yt lj=lk= pRr df=lj=;Nofgdf clvn
-qmf=_n] s]xL ;do cl3b]lv @ ;'qLo dfu /fvL tfnfjGbL u/]sf] 5 eg] vf]6fªsf]
vfkf{df cd]l/sL nufgLdf rn]sf] Ps jf]l8{ª :s"n xfn} dfcf]jfbLåf/f sJhf
ul/Psf] ;dfrf/ 5 .
o;}u/L ut r}q@% ut] ef]hk'/ lhNnf hg;/sf/n] Ps jQmJo
hf/L ub}{ clglZrtsfnLg ;b/d'sfd hg3]/fjGbLsf] 3f]if0ff u/]sf] 5 . cf]vn9'ªf
lhNnf hg;/sf/åf/f ;b/dsfd afx]s cGo If]qdf gfsfjGbL v'Nnf ul/Psf] 5 . r}q @$
ut] hgd'lQm ;]gf, k|fb]lzs hg ;/sf/ / cu|ufdL r]tgf af]s]sf hgjuL{o ;+u7gx?n]
;u/dfyf el/ g} hgcfGbf]ng lbjz eJo ?kn] dgfPsf] ;dfrf/ 5 . h;df ;f]n';Nn]/L
5}6f}+ lj|u]8 ;qf}+ j6flnog, ljz]if lhNnf / cGo lhNnfx?n] ;d]t ljleGg
sfo{qmdsf] cfof]hgf u/]sf lyP . ljz]if lhNnfe/ cg]d;+3-qmf=_ / ls=/f=df]=n] klg
!% cf}+ hgcfGbf]ng lbjz ejo ?kn] dgfPsf] hgfPsf 5g\ . r}q @$ ut] vf]6fªdf
cg]d;+3 -qmflGtsf/L_sf] cfof]hgfdf lr;fkfgL / vf]6fª jhf/df PSsfO;f}+ ztfAbLsf]
hgjfb / ;+ljwfg ;efjf/] uf]i7L ;DkGg eof] . o;}u/L r}q @* ut] ;f]n' rf}/Lvs{sf]
kmflSbªdf zfxL ;]gfåf/f dfcf]jfbL sfo{stf{ s=;f]gfdnfO{ sJhfdf lnO{ xTof
ul/Psf]df dfcf]jfbLn] pxf“nfO{ zxLb 3f]if0ff ub}{ xTofsf] abnf lng] hgfPsf] 5 .
r}q ( ut] pbok'/sf] k+rfjtL % u}rfdf s=lk|td -OGb|nfn tfdfª_nfO{ ;]gfåf/f sJhfdf lnO{ xTof ul/Psf] 5 eg] ut
df3 @@ ut] kqmfp ul/Psf ;Kt/L k/;jf]gL
ufh;sf lh=h=;= ;b:o s=ck{0f, g]=b=d'=cf]=sf s=s'n]Zj/ ;/bf/nfO{ xfn;Dd klg
j]kQf kfl/Psf] 5 . df3 @% ut] ;Kt/Lsf s=ldng / s=rGbgnfO{ lg;:q cj:yfdf ;]gfåf/f
sJhf u/L xTof ul/Psf] lyof] . ptf r}q !! ut] c=g]=d=;+=-qmf=_n] vf]6fª jhf/df
5fkf df/L ^ 8«d /S;L gi6, ug'{sf ;fy} /S;Lsf] Jofkf/df ;+nUg JolQmx?nfO{
r]tfjgL lbPsf] lyof] . r}q !% ut] vf]6fª xn};L dxfb]jf:yfgsf] ;DkQL dfcf]jfbLn]
sAhf u/]sf] 5 . To:t} g]kf] ufh;sf zfxL kl/jf/ ;b:o k/z'/fd /fOsf] 3/ hUuf klg
sAhf ul/Psf] 5 . r}q # ut] l;/fxf 7fSgf ufh;sf ;'/fsL cgGt/fn l3l;ª pkm{ cldt
nfdfsf] dfcf]jfbLåf/f ;kmfof ul/Psf] ;dfrf/ 5 . kmfNu'0f !! ut] vf]6fª lhNnf
;b/d'sfdl:yt lh=lj=;= ejgdf dfcf]jfbLn] u/fPsf] ad lj:kmf]6af6 ejg
k"0f{?kdf Wj:t ePsf] 5 . ;f]xL lbg 5fkfdf/x?n] vfd] lgjf;L nfnaxfb'/
tfdfªnfO{ r]tfjgL :j?k ef}lts sf/jfxL u/]sf lyP . kmfNu'0f !* ut] pbok'/ n]vfgL
ufh;sf] 3'dL{ jhf/df lhNnf hg;/sf/n] #^ 6«s dlb/f sAhf u/L gi6 u/]sf] lyof] .
kmfNu'0f !^ ut] pbok'/sf] cf]Vn]df ufh;df #% s]=hL= uf“hf ;lxt # hgf uf“hf
Jofkf/L sJhf u/L uf“hf g:6 ug'{sf ;fy} ^ xhf/ hl/jfgf ul/Psf] lhNnf hg;/sf/n]
hgfPsf] 5 . o;}u/L kmfNu'0f !* ut]M ;Kt/Lsf] j]nxL ufh;df * hgf 8f“sfx?sf]
dfcf]jfbLåf/f lu/km\tf/ ul/ sf/jfxL ul/Psf] 5 . lghx?n] s}of}+ 7fpdf
dfcf]jfbLsf] gfddf 8f“sf u/]sf] / o'lgkmfO sdf08df ;d]t /x]sf] :jLsf/]sf 5g\ .
lghx?af6 $ yfg s6'jf k]:tf]n ;lxt ;f]sf] @) yfg uf]nL sJhf ePsf] hgfOPsf] 5 . o:t} kmfNu'0f @! ut] cf]vn9'ªf clvn -qmflGtsf/L_sf]
Onfsf e]nfn] !! ;b:oLo Onfsf sldl6 u7g u/]sf] 5 . pQm ;ldltn] g/db]j dxfb]j
u'7Lsf] !%) /f]kgL hUuf sJhf u/]sf] 5 . ;fy} & hgf dlxnfnfO{ jnfTsf/ ug]{
vfgLe`Hofª lbofn]sf k|]d >]i7nfO{ cg]d;+ -qmf=_ åf/f @ dlxgf >ds}bsf]
;hfo lbOPsf] 5 . dlb/f ;]jg ug]{ lzIfsnfO{ dlxnfx?n] sf/jfxLsf] nflu :yfgLo
;Qfdf a'´fPsf lyP . kmfNu'0f !^ ut] cf]vn9'ªf lhNnfsf] r08]Zj/L ufh;df cg]d
;+3-qmf=_, cg]sL ;+3 -qmf=_ / ls/fdf] % g+= Onfsf e]nf ;DkGg . ls;fgsf] s'df/
a:g]tsf] ;+of]hsTjdf !! ;b:oLo, ls/f+tsf] s"nj ;'g'jf/sf] ;+of]hsTjdf ! ;b:oLo
kl5 yKg] u/L !# ;b:oLo / dlxnfsf] ljGbf du/sf] ;+of]hsTjdf !! ;b:oLo ;ldlt u7g
ul/Psf] 5 .
o;}u/L pbok'/df :yfgLo hg;Qfsf]
cfJxfgdf !^ ls=ld= nfdf] af6f] vGg] sfo{ ;DkGg, ePsf] 5 . pbok'/ j]N6f/b]lv
ef]hk'/, vf]6fª hf]8\g] pQm af6f]af6 :yfgLo jfl;Gbf nfeflGjt ePsf 5g\ . csf]{ lnDk6f/ ufh; b]lv rgf}6];Ddsf] jf6f]
klg jgfOPsf] 5 . To:t} ;f]n'v'Dj', vf]6fªsf] h's]b]lv n'O;f;Dd @ ls=ld=
3f]8]6f] af6f] rlDsnf] tf/f ;f:s[lts kl/jf/ / :yfgLo hgtfsf] ;xefuLtfdf lgdf{0f
ePsf] 5 . ld;fOnaf6
dfcf]jfbL l;/xfsf] cfu|x
g]skf-dfcf]jfbL_ l;/xf
lhNnf OGrfh{ s=ljKnj / ;]qm]6/L s=df]xgn] oxL a}zfv !( ut] Ps jQmJo hf/L ug'{
ePsf] 5 . jQmJosf] k"/f kf7 o; k|sf/ 5-…cfb/0fLo hg;d'bfox? †, s]xL ;do
otf l;/xf lhNnfdf s]xL c;fdflhs tTjx?n] Jofkf/L, pBf]uklt, lzIfs, sd{rf/Lx?af6
hj/h:tL rGbf p7fpg], n'6kf6 ug]{ / rGbf lbg gdfg]df 8/qf; b]vfpg] tyf s'6lk6
ug]{ vfnsf 36gfx? 36]sf] a'lemPsf] 5 . o; k|sf/sf] hglj/f]wL ultljlwdf e|d lbg
;lhnf] xf];\ eGg] b'/f;on] slNkt xfd|} kf6L{sf] k[i7e"ld af]s]sf t/ clxn]
xfd|f] kf6L{Dff g/x]sf JolQmx?nfO{ ;d]t k|of]u ul/Psf] k|dfl0ft ePsf] 5 .
hgo'4, hgljb|f]x / hgcfGbf]ngsf] rf}tkmL{ 89]nf]af6 v/fgL aGb} u}/x]sf] zfxL
cd]l/sL ;}Go kmf;LjfbL ;QFsf] k|ToIf-ck|ToIf ;xeflutf / ;+/If0fdf xfd|f]
kf6L{nfO{ jbgfd u/fpg], hgtfdf e|d Pj+ cfz+sf km}nfpg] tyf cgfjZos b'Mv lbg]
b'ZjKg cg'?k kl/rflnt o; k|sf/sf ultljlwk|lt lhNnf kf6L{sf] uDeL/ ?kdf
Wofgfs[06 ePsf] 5 . To;}n] cj cfOGbf s;}n] klg kf6L{sf lhNnf ;]qm]6/L / lhNnf
O~rfh{sf] ;+o'Qm x:tfIf/ ePsf] kqnfO{ dfq cflwsfl/s dfGg Pj+ cGoyf s'g} rGbf
glbg ;DalGwt ;a}df ;';"lrt ul/G5 . o;nfO{ j]jf:tf u/L rGbf lbPdf To;sf]
kf6L{df s'g} lx;fa gx'g] / To; 36gfk|lt ;DalGwt kIf g} lhDd]jf/ x'g'kg]{5 .
;fy} To; k|sf/sf ultljlwdf ;+nUg x'g]x?n] cfÎgf] ultljlw t'?Gt aGb
u/L Ifdfofrgf ug{ / cfkm"nfO{ ;'wf/ ug{ ;d]t xfdL ;'emfj lbg rfxG5f}+ .
olb To;f] gu/L cfÎgf] ultljlw hf/L /fv]df To;af6 pTkGg x'g;Sg] kl/0ffdaf/]
j]n}df ;r]t /xg klg kf6L{ Wofgfsif{0f u/fp“5 .
cGTodf hg;d'bfo / kf6L{ aLrsf] ;'dw'/ / hLjGt ;DaGwnfO{ cem ;zQm /
km/flsnf] kfb}{ efjL hgljb|f]xsf] lbzftkm{ cu|;/ aGg lhNnf kf6L{ ;Dk"0f{
sfo{stf{, hgd'lQm ;]gf, hg juL{o ;+3-;+u7g Pj+ ;Dk"0f{ b]zeQm k|hftGqjfbL
hg;d'bfodf xflb{s cfu|x ub{5 .Ú
dgf]lgtnfO{ kb TofUg r]tfjgL
bf]nvf÷
lhNnf hg;/sf/ k|d'v z+s/ nfdfn] s]xL ;do cl3 Ps k|]; jQmJo hf/L ub}{ k'/fgf] ;Qfåf/f
dgf]lgt ul/Psf lhlj; tyf ulj;sf ;Dk"0f{ kbflwsf/Lx?nfO{ Ps xKtfleqdf /flhgfdf ug{ r]tfjgL lbg' ePsf] 5 .
pxf“n]
jQmJodf lhNnfsf ;Dk"0f{ u|fdL0f Onfsfx?df hgjfbL ;Qf :yfkgf e};s]sf]
cj:yfdf k'/fgf] ;Qfn] dgf]lgt u/]/ hg;Qfsf] lj?4 pEofpg] k|of; u/]sf]n] To:tf]
kbdf ga:g clGtd df}sf:j?k Ps xKtfleq /flhgfdf ug{ cfu|x ul/Psf] atfpg' ePsf] 5
. o;}aLr ut r}q @$ sf] g]kfnaGbsf] qmddf lh/L Jof/]s glhs} 1fg]Gb| / kf/;sf]
k'Tnf hnfOPsf] 5 . hgtfn] Pp6f s's'/sf] skfn vf}/]/ …xTof/f] kf/;sf] ;SsnL ?kÚ
eGg] n]vL ;b/d'sfddf NofP/ 5f8]sf lyP . kl5 zfxL ;]gf l;len 8«];df cfP/ s's'/
a]kQf kf/]sf lyP .
tfKn]h'ªsf va/x?
tfKn]h'¨÷;fAnfv'
ufh;sf] e~of¨ pRr dfljdf xfn} xhf/f}+ hgtfsf] pkl:yltdf g]skf-dfcf]jfbL_sf
s]Gb|Lo ;b:o s=k|efjsf] pkl:yltdf ;lxb u]6 p23f6g ul/Psf] ;dfrf/ 5 .
o;}u/L
hgd'lQm ;]gf g]kfn tyf Pl/of kf6L{sf ;fy} hg;xeflutfdf % g+ Pl/ofsf] n]n]kdf
v]nd}bfg lgdf{0f ul/Psf] 5 . o;}ul/ cfDd]u'lbg ufh;df rf/;o ld6/ ;f]lnª af6f]
lgdf{0f ul/Psf] 5 . o;/L g} ;fAnfv' ufh;sf] ;Nn]/Ldf v]nd}bfgsf ;fy} ljleGg ufh;x?df
;f]lnª af6f]x? lgdf{0f ul/Psf] 5 .
o;}u/L
hgo'4sf] jif{uf“7 dgfpg] qmddf ut kmfu'g ! ut]b]lv # ut];Dd lhNnfsf %) j6}
ufh;df kmfol/ª tyf dzfn h'n'; ul/Psf] lyof] . o;sf cltl/Qm ljleGg v]ns'b,
gfrufg nufotsf sfo{qmdx? ;DkGg ePsf lyP . aflif{s dxf]T;jsf] cj;/df
;Dk"0f{ ufh; tyf ahf/, rf]s, ljBfnox?df kSsL tyf c:yfoL :jfut u]6x? ;d]t
lgdf{0f ul/Psf] lyof] .
o;}u/L
ut kf}if !& ut]b]lv z'? ePsf] nf]rg / cho nufotsf ;Dk"0f{ ;lxbx?sf]
;Ddfgdf ;+rflnt nf]rg-cho hgk|lt/f]w cleofg ax';+Vos hgtfsf] ;xeflutf tyf
hgd'lQm ;]gfsf] ;'/Iffdf ljlEfGg sfo{qmd;lxt xfn} ;DkGg ePsf] 5 . tfKn]h'¨df
pQm cleofg sfo{qmdsf] ;dfkg g]skf-dfcf]jfbL_sf If]qLo Jo"/f] ;b:o tyf
tfKt]h'¨ ;]qm]6/L / !( cf}+ a6flnogsf sDkgL sld;f/sf] pkl:yltdf ;DkGg ePsf]
lyof] . pQm cleofgn] tfKn]h'¨sf] ;+u7gdf u'0ffTds km8\sf] df/]sf] dfcf]jfbLsf
Ps lhNnf g]tfn] atfPsf 5g\ .
ut
k'; @^ ut] k]bfª ufh;df zfxL ;]gfn] kqmfp u/L xTof u/]sf dfcf]jfbLsf Pl/of
sfo{stf{x? lbns'df/ kt'¨jf, P]Zjo{ l/hfn -h]gL_, wgs'df/ If]qL-;fu/_nfO{
g]skf-dfcf]jfbL_n] ;lxb 3f]if0ff u/]sf] 5 . To;sf ;fy} zfxL ;]gfsf] k|lt/f]w
ug]{ qmddf ut df3 @( ut] Rof¨yfk" ufh;df cf]dk|sfz nsfGb|L -lj1fg_ n] klg
pRr zxfbt k|fKt ug'{ePsf] s'/f dfcf]jfbLn] ;fj{hlgs u/]sf] 5 . xfn} l;gfd
ufh;sf] l;gfd dfljdf xhf/f}+ hgtfsf] pkl:yltdf ;lxb lbnaxfb'/, ;fu/, h]gL /
lj1fgsf] :d[ltdf >4f~hnL ;ef ;DkGg ePsf] 5 . pQm ;ef !( cf}+ a6flnogsf sDkgL
sld;f/ lzv/sf] k|d'v cfltTYo tyf ( g+ Pl/of ;]qm]6/L cflzif / !) g+ Pl/of
;]qm]6/L x]dGtsf] pkl:yltdf ;DkGg ePsf] lyof] . sfo{qmdsf] aLraLrdf ;f“:s[lts
kl/jf/n] uLt tyf g[Tox? k|:t't u/]sf] lyof] .
To;}u/L
hgfb]znfO{ l9nf]u/L k|fKt ;dfrf/ cg';f/ cf“vf]k ufh;sf] lv/faf]6]df ut df3 !!
ut] !!M#) ah] ro¨yfk" Jof/]stkm{ hf“b} u/]sf zfxL ;]gf hgd'lQm ;]gfn]
PDa';df kfbf{ kf“r zfxL ;]gfsf] 36gf:yndf g} d[To' ePsf] lyof] . pQm PDa';df
kl/ d]h/sf] bflxg] xft r'“l8g'sf ;fy} uDeL/ 3fOt] ePsf] lyof] . t/ zfxL ;]gfn]
pQm 36gf k'/} n'sfPsf] lyof] . ptf lhNnfdf sfo{/t zfxL ;]gf / k|x/Lx? hflu/ 5f8L efUg yfn]sf 5g\ . hflu/ 5f8L 3/
kms]{sf tL ;]gf tyf k|x/LnfO{ ufpufpdf dfcf]jfbLn] clegGbg u/]sf 5g\ .
hLjg d/f];\ t/ sfn rfxL gaf“rf];\
s=t]hfj
cyf{t l;l4dfg lj=s= hgd'lQm ;]gfsf] 3fOt] JolQm x'g\ . 8f]Nkf ;'p“ ufh; lgjf;L
aL; alif{o s=t]hfa s';'d sfjf{xLdf 3fOt] eP . pkrf/ kl5 k'gM;}Go kmd]{zgdf 5g\
pgL . pgL eG5g\-æd 3fOt] ePklg k|f0f /x'~h]n o'4df nl8/xG5' .Æ hgd'lQm ;]gfdf
egf{ ePb]lv % k6s;Dd le8Gtdf k/]sf s=t]hfa eG5g\-æd h'Dnf, ;GwLvs{, /f]Nkfsf]
ufd, ln:g], / s';'ddf ;xefuL eP/ P;N6 u|'kd} n8]sf] 5' .Æ
hgd'lQm
;]gf eP/ n8\bfsf] cg'e"lt atfp“b} pgL eG5g\-…zlbof}+b]lvsf] zf]if0f pTkL8g
/ xfdL blntnfO{ t dfG5] d} guGg] cj:yfsf] lj?4 aGb's af]s]/ n8\g kfp“bf d
cfkm"nfO{ k"0f{ d'Qm ePsf] 7fG5' . 3fOt] ePklg a? hLjg g} u'df]; t/
of] sfn rfxL+ gaf“rf];\ eg]/ ;f]+R5' .Ú pgsf] cem} P;N6d} n8\g] ljrf/ 5 .
pgnfO{ cfkm" ;+nUg ePsf] csf]{ pRr kmf}hL sfjf{xLsf] ;kmntf b]Vg] wf]sf] 5
. s';'dsf] c;kmntfnfO{ pgn] :jfefljs ?kdf lnG5g\ . pgsf] syg lyof]-…n8fO{+df
xf/-hLt t e} xfN5 lg . t/, clGtd hLt xfd|} x'G5 . s'z'ddf klg xfdLn] lht]/ klg
k|fljlws ?kn] xf/\of} .Ú
pgnfO{
3fOt] ePkl5 kf6L{n] s] s:tf] Aojxf/ u¥of] t eGbf pgsf] egfO{ lyof]-kf6L{n]
cfkm\gf] If]qaf6 ug'{kg]{ ;a} ljlw / zlQm clg vr{ e/k'/ u/]sf] 5 . ;fy} xfdL
3fOt]x?nfO{ ljz]if ;Ddfg / ;xof]u ul//x]sf] 5 . tkfO{+ lsg hgd'lQm ;]gfdf nfUg'
eof] t eGbf pgn] eg]-…xfd|f] d'lQm ug]{ kf6L{ eg]s} dfcf]jfbL xf] / hgo'4 klg .
k'/fgf] Joj:yfnfO{ gkmfn];Dd oxf“ s;}sf] enf] 5}g . xfdL t emg\ blnt ePsfn] klg
kf6L{ / qmflGt d} d'lQm 5 . ;fy} Psk|sf/n] eGg] xf] eg] t kf6L{ hLjgdf xfdL
k"0f{ d'Qm eO;s]sf 5f}+ .Ú- xl/eQm a'9faf6
;f]x| 3/sf] Pp6} 3/M hgo'4 g}
;asf] e/
8f]Nkf÷
glhsnfO{ 6f9f / 6f9fnfO{ emg} 6f9f agfpg], ;d"xaf6 JolQm JolQmdf ljeQm
u/fO{ cGtdf dfn;f“k|f]n] cfkm\g} cfdf vfP em} cfkm\g} dfG5] vfg] Joj:yfsf] gfd
xf]-k'“hLjfb . ;fd"lxs k|0ffnLdf af“Rg lb+b}g k'“hLjfbn] . hgo'4 oxL k'“hLjfbL
;Qfsf lj?4 5 h;sf sf/0f olta]nf cfwf/ If]qsf ufp“x?df sDo'lgs/0f, ;xsfl/s/0f
tkm{ hgtf ;+ul7t x'“b}5g\ .
8f]Nkfl:yt
;Djfbbftf xl/eQm a'9fn] k7fPsf] ;dfrf/ cg';f/ df]8]n Pl/ofsf] nx“ ufh;
kml"NrËsf !^ kl/jf/n] cw{ ;fdflhs ;xsf/L u7g u/]sf 5g\ . ;xsf/L cGt/ut Ps
kl/jf/ ag]sf ls;fgx? kz'kfng, v]ltkftL, cfly{s sf/f]jf/, vfWo tyf nlhli6S; h:tf
ljifoaf6 ;xsf/Ls/0f u/L ;fd"lxs k|0ffnL nfu" u/]sf 5g\ . pQm
;xsf/Lsf] gfd æ1fgf]bo ;xsf/L ;+VofÆ /fv]sf 5g\ . ;fy} oL ;+:yfx? lgdf{0f ug]{
cfwf/ hgo'4n] pknAw u/fPsf] atfp“5g\ .
ut
r}q !^ / !& ut] @ lbg;Dd rn]sf]] ;fd"lxs 5nkmn / ax; kZrft pQm
kl/jf/n] ;xsf/L u7g ug]{ 6'Ëf]df k'u]sf] lyof] . ;f] ;xsf/L e]nfnfO{ kf6L{sf
lhNnf OGrfh{ s= o'4, lhNnf hg;/sf/ k|d'v g}gk|;fb kxf8L nufotn] ;xsf/Ltf tyf
;d:of / r'gf}tL ljifodf k|lzIf0f lbg'ePsf] lyof] . ;f] ;+:yfsf] cWoIf 9f]n]
lj=s=/x]sf 5g\ eg] ;f] ;ldlt kf“r ;b:oLo 5 . o;}u/L ;f]xL Pl/ofsf nx“,
km"lNrË cflb ufp“df dlxnfx?sf] k/df bn u7g ul/Psf 5g\ . nx“df x+;s'df/L
/f]sfofsf] cWoIftfdf ( ;b:oLo / km"lNrËdf xl/ rnfpg]sf] cWoIftfdf !#
;b:oLo, d'g;/L lj=s=sf] cWoIftfdf !! ;b:oLo k/dfbn Pj+ o'jf Sna lgdf{0f ePsf] 5
. tL bnx?n] sfi6snf, l;nfO{, a'gfO{, vfgL, cf/g, lgdf{0f cflbdf ;xsfo{ ub{5g\ .
zfxL ;]gfåf/f lgz:qsf] lgd{d xTof
;nf{xL÷
ut r}q @* ut] laxfg sfdsf] l;nfl;nfdf lxl8/x]sf] cj:yfdf dfcf]jfbLsf lgz:q
sfo{stf{ sdn dfemLnfO{ gf/fo0fvf]nf ufh;sf] df]6/vf]nf glhs lu/Îtf/ u/L lgd{d
oftgf kl5 xTof u/]sf] dfemL /fli6«o d'lQm df]rf{ g]kfnsf cWoIf t'naxfb'/
dfemLn] hgfpg' ePsf] 5 . dfemL -ljgo_ )%% ;fn b]lv dfcf]jfbL kf6L{df lqmoflzn
/x]sf] / tfTsflng cj:yfdf dfemL /fli6«o d'lQm df]rf{ ;nf{xLsf] lhNnf pkfWoIf
tyf g]=s=kf=-dfcf]jfbL_ ;nf{xLsf lhNnf ;b:o /xg' ePsf] hgfOPsf] 5 .
zfxL
;]gfn] dfemLnfO{ lu/Îgf/ kl5 lgd{d oftgf lb+bf klg uf]klgotf gvf]n]sf]n]
sdnnfO{ lk6\b} l3;fb}{ s]xL k/ nuL cfkm}nfO{ vfN8f] vGg nufO{ sGr6df uf]nL
k|xf/ u/L xTof u/]/ k'/]sf] atfp“b} pQm 36gfsf] lgikIf 5fgjLg ug{ ;Dk"0f{
dfgjlwsf/jfbL, ;+rf/sdL{ nufot ;DalGwt kIfnfO{ cg'/f]w ug'{ ePsf] 5 . cWoIf
dfemLn] jQmJodf eGg'ePsf] 5 -æb'Zdgsf] sAhfdf k/L r/d oftgf lbbf klg b'Zdg;“u
Ps/lQ gem'sL d[To'j/0f ug'{ ePsf]df jxf“sf] pRr ;xf;k|lt sb/ ub}{ zf]s ;GtKt
kl/jf/ k|lt xfd|F] df]rf{ xflb{s ;dj]bgf k|s6 ub{5 . ;fy} xTofsf] abnf o'4
d}bfgaf6} lng] k|0f ub}{ xfd|f] df]rf{ jxf“sf] zxfbtk|lt pRr ;Ddfg JoQm ub}{ dxfg
zxLb 3f]if0ff ub{5 .Æ
dlxnfx?sf] cfx\jfg, ljb|f]xsf]
cf“wL / t'kmfg
;'v]{t־blIf0fk+yL cfTd;dk{0fjfb / 3/]n' lx+;fsf lj?4 h'emf?
cfGbf]ng, d'lQmsf nflu ljb|f]xsf] t'kmfg >[li6 ug{ kf“rf}+ lhNnf ;Dd]ng †Æ
eGg] d"n Aofg/sf ;fy dlxnfx?n] kfrf}+ ;'v]{t lhNnf ;Dd]ng ;DkGg u/] .
lhNnfsf ;a} ufh;, ;]gf, pBf]u / ljleGg lgdf0f{ ljefux?af6 k|ltlglwTj ul/Psf]
pQm ;Dd]ngdf # ;o %) hgf k|ltlglw ko{j]Ifs /x]sf lyP .
;Dd]ngsf] pb\3f6g ;+3sL s]Gb|Lo ;b:o ;Ltf g]kfnLn] ug'{ePsf] lyof]
. ;Dd]ngdf dlxnfx?n] b'Zdgsf x/]s x/stsf] 86]/ ;fdgf ug{ dlxnf ldlnl;of agfpg'
kg]{ pb\3f]if klg u/] . ;Dd]ngnfO{ ;kmntfsf] z'esfdgf lbg] ;a} hj;, df]rf{ Pj+
kf6L{ k|ltlglwx?n] efjL ljb|f]xdf dlxnfx? ;s[o x'g'kg]{ /fo JoQm u/] . ;fy}
dlxnfx?n] ;Dd]ngdf ljb|f]xsf] tof/Ldf h'6\g cfx\jfg ub}{ dxTjk"0f{
/fhg}lts / ;d;fdlos k|:tfj / k|ltj]bg klg kf; u/] . clg gof“ sfo{;ldlt klg .
gof“ lgjf{lrt cWoIfdf zLnf v8\sf, pkfWoIf clgtf zfxL, ;lrj cfzf l;+x nufot cGo
!@ hgf ;b:o /x]sf 5g\ .
sfo{qmdsf] ;~rfng cfzf l;+xn] / ;efkltTj ;'zLnf v8\sfn] ug'{ePsf]
lyof] . cGtdf eflj ljb|f]xdf cfwf cfsfz cf]u6\g] dlxnfx? cf-cfkm\gf 3/]n'
xltof/ lnP/} s]Gb|Lo ;Qf sAhfsf] cleofgdf nfda4 x'g] k|ltj4tf hgfp“b} gf/f
3GsfP-…;'v]{tL dlxnfsf] cfx\jfg-ljb|f]xsf] cf“wL / t'kmfg .Ú
ptf h'Dnfaf6 r+v /f]sfofn] k7fPsf] ;dfrf/ cg';f/ k'0o ufh; / cd[t
ufh;df 5'§f5'§} hg;efx? ;DkGg ePsf 5g\ . ;f]xL ;efdf hgo'4sf] cfjZostf af/]
cfkm\gf ljrf/ /fVb} ^ hgf o'jfx?n] k"0f{sfnLg ePsf] ;fj{hlgs 3f]if0ff
u/]sf lyP . lt sfo{qmdx?df lhNnf ;]qm]6/L s=lIflthn] ;Djf]wg ug'{ePsf] lyof] .
;lxbnfO{ ;Ddfg / ;]gfx?sf] cleofg
bfË÷
g]=s=kf=-dfcf]jfbL_ bfËsf] cfof]hgfdf lhNnfsf ;lxb kl/jf/, aGbL / j]kQf
kfl/Psfx?sf cfkmGt kl/jf/x?sf] Ps j[xb e]nf u/L xfn} clegGbg u/]sf] 5 .
sfo{qmdsf k|d'v cltly l;=l;=Pd=s=k|ltsn] cleglGbt kl/jf/x?nfO{ cjL/, 6Lsf /
bf];Nnf cf]9fP/ ;Ddfg ug'{ePsf] lyof] . ;f] ;df/f]xdf cf/=la=Pd= s=;"o{
tyf l8=l;=P;= s=a|fOgn] klg ;Daf]wg ug'{ePsf] lyof] . dxfg\ hgo'4nfO{ of]
cj:yf;Dd Nofpg ;lxb, aGbLx?sf] dxTjk"0f{ e"ldsf /x]sf] / pxf“x?sf]
;kgf k'/f ug]{ st{Jo cfkmGthg tyf af“sL sfo{stf{sf] /x]sf] rrf{ ul/Psf] lyof] .
k|fKt
Ps cs]f{ ;dfrf/ cg';f/ ! g+= sdf08sf] # g+= Pl/ofsf] kbdk'/df blnt / cGo pRr
hflt aLr s] leGgtf 5 eGg] ljifodf cGt/s[of sfo{qmd ePsf] lyof] . l;sGb/ lj=s=
sf] ;~rfng / df]xg ;]kfO{nLn] ;efkltTj ug'{ePsf] ;f] sfo{qmddf Pl/of O~rfh{
s=/fx'nn] ;Djf]wg ug'{ePsf] lyof] . sfo{qmdsf] ;dfkg kl5 kf“r ;oeGbf a9L
hg;d'bfon] ;xef]h u/]sf lyP . ptf lhNnfsf] !! g+= Pl/ofdf gjf}+ aflif{s pT;jsf]
cj;/df k|ltof]lutfTds v]ns'b sfo{qmd ;DkGg ePsf] ;dfrf/ 5 .
sfo{qmddf
xfOhDk, nËhDk, bf}8, s';L{ bf}8, ;6{km"6 nufotsf v]ns'bx?sf] k|ltof]lutf
ul/Psf] lyof] . sfo{qmdnfO{ Pl/of O~rfh{ Pj+ cleofg lk=Pn= sdf08/ s= ;'zLnn]
kf6L{sf] ljrf/, cleofgsf] dxTjaf/] dGtAo /fVg'ePsf] lyof] . sfo{qmdsf] cGtdf
k|ltof]lutfdf ljhoL v]nf8Lx?nfO{ k'/:sf/ ljt/0f ul/Psf] lyof] . sfo{qmdsf]
;~rfns s=gljg / ;efklt P=l;=P;= s=/fh' x'g'x'GYof] . sfo{qmddf lhNnf hg;/sf/
;b:o k|tfk rf}w/Ln] klg af]Ng' ePsf] lyof] .
;lxbsf] ;Ddfgdf >4f~hnL
sfo{qmd
/fd]5fk÷sfe|]sf]
dfbgs'“8f/L ufh;df xfn} Ps sfo{qmdsf] cfof]hgf u/L vf]6fª lhNnfsf] P]+;]n'vs{df
k'/fgf] ;Qfsf ;'/IffsdL{;“u n8\bf n8\b} ;lxb x'g] k"jL{ l8lehg ;ftf}
lj|u]8 cGtu{tsf] a6flnog sdf08/ ljKnj nufotsf ;lxbx?sf] ;Ddfgdf >4f~hnL ;ef
eJotfsf ;fy ;DkGg ePsf] 5 .
;f]
>4f~hnL ;efdf pkl:yt hgtfn] dfcf]jfbL kf6L{n] xTofsf] abnf lng'kg]{ /fo JoQm
u/]sf lyP . >4f~hnL ;ef u'/f“;sf] ;~rfng / /dgsf] ;efkltTjdf ;DkGg ePsf]
lyof] . sfo{qmdsf] k|d'v cltly dfcf]jfbLsf k"jf{~rn If]qLo Jo"/f]
;b:o cfhfbn] ug'{ ePsf] lyof] . pxf“n] zxLbsf] /utsf] abnf lng af“r]sfx?n]
clGtd cj:yf;Dd n8\g'kg]{ ljrf/ JoQm ug'{ eof] . o;}ul/ kf]v/Lrf}/L ufh;df
g]skf-dfcf]jfbL_n] Ps sfo{qmdsf] cfof]hgf u/L hgo'4sf ;lxbx?sf] ;Ddfgdf
>4f~hnL sfo{qmd ;ef ;DkGg u/]sf] 5 . ;f] sfo{qmdsf] ;~rfng u'/f;n] ug'{ePsf]
lyof] eg] ;efklt ljsf; x'g'x'GYof] . sfo{qmdsf] k|d'v cltly g]kfn blnt d'lQm
df]rf{sf s]Gb|Lo ;lrj jfa''/fd uhd]/ x'g'x'GYof] .
hgldlnlzofsf] g]t[Tjdf sf7 t:s/
sAhf
;nf{xL÷lhNnfsf]
pQ/L e]u l:yt ;f;fk'/ ufh;df u:tLdf uPsf] ldlnlzof sdf08/ s=;"o{sf]
6f]nLn] afx|df;] h'jf8]nfO{ sAhfdf lnP/ sf/jfxL u/]sf lyP eg] k]z]j/ sf7
t:s/nfO{ sAhfdf lnO{ sf/jfxL u/]sf lyP . ;f] ;dodf t:s/af6 a/fdb ul/Psf sf7
:yfgLo ljBfnonfO{ a'emfOPsf] 5 .
d'Vo
k]z]j/ sf7 t:s/ x/Lgg\ rf}w/L / ld>Lnfn rf}w/Lsf] ldn]dtf]df Jofks sf7 t:s/L
ul//x]sf] hfgsf/L :yfgLo hgtfn] lbPkl5 pgLx?nfO{ sf/jfxL ul/Psf] lyof] eg]
cfOGbf o:tf] sfo{ gug]{ zt{df lghx?nfO{ 5f]l8Psf] lyof] . To;}u/L ljleGg :yfgdf
km6\ofO{ ug]{ cTofrf/L, t:s/ nufotsfnfO{ r]tfjgL lbOPsf] 5 . ;fy} b ;xf/f gfds
kmfOgfG;n] lnnfd u/fPsf] 9'ª\u|]vf]nf ( lgjf;L hug rf}w/Lsf] hUuf dfcf]jfbLsf
sfo{stf{x?n] lkmtf{ u/fPsf 5g\ .
;fdGt Pj+ ;'/fsLdfly hgsfjf{xL
/f}tx6÷ut
r}q @@ ut] /ftL g]kfn k|x/Lsf] k"j{ cfOhLkL k|bLk zdz]/ ha/fsf] /f}tx6
lhul8ofl:yt dxn dfcf]jfbL 5fkfdf/x?n] Wj:t kfl/lbPsf 5g\ . 5fkfdf/x?n] lgh
ha/fsf] cflnzfg dxnnfO{ sAhfdf lnP/ ad lj:kmf]6 u/fpg'sf ;fy} lghsf] 6«]S6/
;d]t hnfO{ lbPsf lyP .
lgh
ha/f k|x/Ldf sfo{/t /x“bf hgtfdfly Jofks bdg u/]sf] ;fy} ;Qfsf] cf8df
dw]zLx?sf] ;of}+ lj3f hUuf sAhf u/]sf], lhul8ofsf] ;fj{hlgs dlGb/ cfÎg}
sDkfp08leq kfl/ ;j{;fwf/0fnfO{ k"hf ug{ ;d]t /f]s nufPsfn] hgtfsf] dfu Pj+
dfcf]jfbLn] cfof]hgf u/]sf] r}q @$-@^ sf] g]kfn aGbsf] k"j{;GWofdf /f0ff /
zfx k|lti7fgx?dfly sfjf{xL ug]{ kf6L{ of]hgf d'tfljs sfjf{xL ul/Psf] s'/f
dfcfjfbLsf lhNnf ;]qm]6/L ljlkgn] atfpg' eof] .
o;}ul/
ut r}q !( ut] /ftL /f}tx6sf] ;f]g/lgof“ ufh; lgjf;L hldGbf/ Pj+ s'Voft ;'/fsL
bfdf]b/ ofbjdfly dfcf]jfbL 5fkfdf/x?n] hgsfjf{xL u/]sf 5g\ . 5fkfdf/x?n] lgh
;fdGtsf] gSsnL skfnL sfuh hnfO{ lbg'sf ;fy} lghsf ;Dk"0f{ hUuf hldg /f]Ssf
u/]sf] 3f]if0ff u/]sf 5g\ .
;nf{xLdf g]kfn aGbsf]
;]/f]km]/f]df sfo{qmd
;nf{xL÷ ut r}q @$-@^;Dd cfof]lht
g]kfn aGbsf] ;]/f]km]/f]df ljleGg sfo{qmdx? ;DkGg ePsf lyP . zfxL ;]gfsf]
7"nf] k|of;sf afah'b g]kfn aGb ;kmn ePsf] hgfOPsf] 5 . lt lbgx?df k|d'v
ahf/ nufot leqL ahf/x? klg 7Kk /x]sf lyP . :yflgo ljBfyL{ / hgtf ;d]tsf]
;xof]udf @# ut] 6fo/ / d'9f xl/cf}g rf]sdf dfcf]jfbLåf/f hnfOPsf]df @$ ut] !
ah];Dd lt 6fo/ aln/x]sf lyP . ;f] cfuf] lgefpg cfPsf zfxL ;]gfn] :yfgLo
hgtfnfO{ s'6lk6 ;d]t u/]sf lyP . ;f]xL lbg k'/fgf] ;Qfsf] lhNnf ljsf;sf]
sfof{nodf r]tfjgL la:kmf]6 ul/Psf] lyof] .
o;cl3
r}q @@ ut] dfcf]jfbL 5fkfdf/x/n] a]n'sL k[YjL /fhdfu{sf] ljleGg 7fp“df af6f]
hfd u/]sf lyP . ;f] lbg sd}{of, gjnk'/, dn+ufj, a/xyjf nufotsf zfxL ;]gfsf
cv8fx?df 5fkfdf/x?n] lu|g]8 k|xf/ u/]sf lyP . g]kfn aGbsf] pNn+3g ug]{ Pp6f
6\ofS6/ km'Nhf]/ k'ndf hnfO lbPsf lyP .
d] lbj;sf] cj;/df k|jf;df ;ef
sf]nsftf÷oxL d] Pssf lbg ef/tLo zx/ sf]nsftfdf g]kfnL hgclwsf/ z'/Iff
;ldltsf] cfof]hgfdf dO lbj; dgfOof] . rf/ ;o hg;d'bfosf] pkl:yltdf ;DkGg pQm sfo{qmddf
hgclwsf/sf cd[t yfkf, gGbnfn k'8f;}gL, /fh' kf7snufotn] af]Ng' ePsf] lyof] .
/fdaxfb'/ sfsL{sf] ;efkltTj / g/]z kf}8]nsf] ;~rfngdf ;DkGg pQm sfo{qmddf
hgjfbL snfsf/x?n] # 306f;Dd /f]rs ;f“:s[lts sfo{qmd k|:t't u/]sf lyP .
sfo{qmddf g]kfndf u0ftGq :yfkgf x'g'kg]{ s'/fdf hf]8bf/ cfjfh p7fOPsf] lyof] .
/f}tx6 lhNnf hg;/sf/sf] k|]; jQmJo
of]
;fdGtL ;fDk|bflos /fHo;Qfsf] ana'tfdf b]zsf] cfwfeGbf a9L ;jf]{Qd pJhfp hldg,
dxn Pj+ kh]/f]df lbg ljtfpg] ;fdGt Pj+ hldGbf/ ju{sf] xftdf s]Gb|Lt eP/ g} cfh
s[lif d'Vo cfwf/ /x]sf] xfd|f] cy{Joj:yf g/fd|/L lju|]sf] 5 / xfdL emg\ kl5
emg\ s+ufn aGb} uPsf 5f}+ . clxn] cfP/ tL qm'/ zf]ifs ju{sf] ;+/Ifs ;fdGtL
s]Gb|Lo ;Qf cyf{t /fhtGq ;+s6u|:t aGb} uPkl5 ltgLx? ;fd|fHojfbsf] cj}w s'k'q
alg hgtfsf] d'lQmsf lglDt ;+rflnt dxfg\ hgo'4sf] lj?4 ljifjdg ul//x]sfn] xfd|f]
lhNnf hg;/sf/n] o; lhNnfel/sf ;fdGt, hldGbf/ / ;'/fsLx?sf] hUuf hldg /f]Ssf
u/]sf] 3f]if0ff u/]sf] 5 .
t;y{
;fdGt, hldGbf/ / ;'/fsLx?sf] hUuf hldg s;}n] vl/b-ljqmL gug{ cfd hg;d'bfodf
xflb{s cfu|x ub{5f} . ;fy} tL /f]Ssf hUufx? qmdzM >dhLlj ju{df ljt/0f ub}{
hfg] s'/f klg ;xif{ hfgsf/L u/fpg rfxG5f}+ . obL o; cfu|xnfO{ a]jf:tf ub}{
s;}n] tL ;fdGt, hldGbf/ Pj+ ;'/fsLx?sf] hUuf hldg vl/b-laqmL Pj+ vghf]t u/]df
To;sf] lhDd]jf/ :jo+ ;DalGwt kIf x'g] s'/f ;d]t hfgsf/L u/fpg rfxG5f}+ .
!^ a}zfv )^!
ljGb]Zj/ ofbj
k|d'v
lhNnf hg;/sf/, /f}tx6
h'Dnfsf] ;Qfn] sDkgL 3f]if0ff u¥of]
h'Dnf÷ h'Dnf lhNnf hg;/sf/sf] g]t[Tj / ;+rfngdf lhNnf
:tl/of ldlnl;ofs]f Pp6f sDkgL u7g ePsf] 5 . gjul7t ldlnl;of sDkgL sldzf/df s=
cfsf+Iff /xg' ePsf] 5 eg] sdf08/ s=>lds ;x-sdf08/ s= ;ldIFf /xg'ePsf] 5 .
s'n !@) hgf ;b:o ;+Vof /x]sf] pQm ldlnl;ofdf # j6f Knf6'g / !# j6f ;]S;g /x]sf
5g\ .
gjul7t
ldlnl;ofsf] sfo{If]q, dxTj / /fli6«o cfjZostf af/] lhNnf hg;/sf/ k|d'v uh]Gb|
dxtn] k|lzIf0f dGtAo lbg'ePsf] lyof] .
lgjf{rg / k|lzIf0f;“u;“u}
g]kfnu~h÷ k|lts[ofjfbL ;QfnfO{ Wj+z u/L gof“ hgjfbL
;Qf :yfkgfsf] lglDt ;z:q ;+3if{df plqPsf hgtfx? cfkm\gf hgjuL{o ;+u7gx?nfO{
;'b[9 ug{ /fhg}lts ultljlwdf ;s[o 5g\ . dlxnfx? x'g\ of ls;fg, blnt x'g\ jf ljBfyL{x?
cyjf hghftLx? g} lsg gxf]pg ;a} cf-cfkm\gf ;+u7g lj:tf/ / Jojl:yt ug{ Jo:t 5g\
.
8f]Nkf
l:yt xfd|f ;Djfbbftf xl/eQm a'9fsf cg';f/ clvn g]kfn dlxnf ;+3 -qmflGtsf/L_n]
cfkm\gf] bf]>f] lhNnf ;Dd]ng ;DkGg u/]sf] 5 . lhNnfsf ;Dk"0f{
OsfO{x?af6 k|ltlglwTj ul/Psf] pQm ;Dd]ng b'O{lbg;Dd rn]sf] lyof] . ;Dd]ngn]
ljleGg ;d;fdlos tyf /fhg}lts k|:tfjx? kf; u/]sf] lyof] . ut r}q * / ( ut] ;DkGg
;f] ;Dd]ngdf kf6L{ lhNnf O~rfh{ s= o'4, lhNnf hg;/sf/ k|d'v g}gk|;fb kxf8L
nufot ljleGg h=j=;= sf k|ltlglwx?n] ;Dd]ng ;kmntfsf] z'esfdgf JoQm u/]sf lyP .
;Dd]ngn]
gGbf a'9fyf]sLsf] cWoIftfdf !# ;b:oLo lhNnf sfo{;ldlt lgjf{rg u/]sf] 5 . gj
lgjf{lrt k|ltlglwx?nfO{ k|d'v cltly b]jsf nfld5fg]n] ;ky u|x0f u/fpg' ePsf]
lyof] . sfo{qmdsf] ;~rfng sfnLsf rnfpg]n] ug'{ePsf] lyof] . ;efklt gGbf
a'9fyf]sL /xg'ePsf] lyof] .
o:t} u/L
ls;fg ;+u7gn] rf}yf] lhNnf ;Dd]ng u/]sf] s'/f b}n]vaf6 xfd|f ;Djfbbftf s]zj
s'df/ s]=;L=n] hgfPsf 5g\ . ;Dd]ngn] @! ;b:oLo sfo{;ldlt lgjf{rg u/]sf] 5 .
h;df cWoIf g/axfb'/ zfxL, pkfWoIf dfgaxfb'/ yfkf, ;lrj lzj/fh vgfn /xg' ePsf] 5
.
sfo{qmddf
ljz]if cltly kf6L{sf If]qLo Ao'/f] ;b:o s= vu]Gb| ;]gn] ;Dd]ngdf /fli6«o,
cGt/f{li6«o kl/l:ylt ;d]t k|i6 kfb}{ hgljb|f]xdf ls;fgsf] e"ldsf af/]
k|lzIf0f dGtJo /fVg'ePsf] lyof] . sfo{qmdnfO{ ;kmntfsf] dGtJo dlxnfaf6 pld{nf,
jfO{=l;=Pn=sf sljtf, lzIfs c+ut zfxL nufotn] lbg'ePsf] lyof] .
To:t}
b}n]v lhNnf d} g]kfn blnt d'lQm df]rf{sf] bf]>f] lhNnf ;Dd]ng ;DkGg ePsf]
;dfrf/ 5 . ;Dd]ngn] nf]saxfb'/ lj=s= sf] cWoIftfdf @! ;b:o /xg] ul/ lhNnf ;ldlt
lgjf{rg u/]sf] 5 .
ljBfyL{x?n]
klg ;+u7gsf] rf}yf] lhNnf ;Dd]ng xfn} ;DkGg u/]sf 5g\ . lhNnfsf ;a} df=lj=,
lg=df=lj=, pRr df=lj=, pRrdf lj= cflbaf6 k|ltlglwTj ul/Psf] ;f] ;Dd]ngn] @!
hgfsf] lhNnf ;ldlt r'g]sf] 5 . cWoIF lzj/fh vgfn, pkfWoIf t/f s]z/ / ;lrj
IF]qk|tfk ;'j]bL /xg'ePsf] 5 .
;f+:s[lts k|lt/f]w cleofg
hgtfsf
kL/ dsf{, b'Mv si6, / a]bgfn] el/Psf hgtfsf ufyfx? ufp“b} / pTkL8g / zf]if0faf6
d'Qm x'g] af6f] hgo'4 g} xf] eGb} ;Gb]zd'ns uLt ufpg] ;f+:s[lts kN6gsf] /f}gs
cfkm\g} 5 . olta]nf hfh/sf]6sf j:tL j:tLx?df k'/fgf] ;+:s[ltsf] cGTo / gof“
;“:s[ltsf] lgdf{0f eGg] gf/fsf ;fy ;f“:s[lts k|lt/f]w cleofg ;~rfng eO/x]sf 5g\
.
ut
r}q !$ ut] c5f{gLdf, !( ut] ef}tfdf, * ut] cf}nlh/fdf, ( ut] k}+sdf / kf]nt/fdf
h'gL ;f+:s[lts kN6gn] cfkm\gf sfo{qmd ;~rfng u/]sf] lyof] . tL k|To]s 7fp“df
snfsf/x?sf ldlnl;of, snfsf/ 6f]nL lgdf{0f cflb ul/Psf lyP .
ptf
df]8]ns} ;Snfsf] ;'jfsf]6df o:t} ;f“:s[lts e]nf ;DkGg ePsf] 5 . hgo'4sf] pknAwL
/ /utn] l;l~rt df]8]n lhNnfdf klg ufp“ ufp“df hg;}Go snfsf/ l6d lgdf{0f ePsf
5g\ .
;“w}
sfo{qmd dfq b]vfp“b} lx+8\g] lhNnf / If]qLo ;f+:s[lts l6dx?n] olta]nf sfo{qmd
b]vfp“b}, o'4sf pknAwLsf] k|rf/ ub}{ / :yfgLo ;f+:s[lts kN6g tof/ ub}{ lx+8]sf]
5 . ;fy} lt kN6gx?nfO{ cfjZos k|fljlws / gLltut k|lzIf0f klg lbPsf] s'/f
;dfrf/df hgfOPsf] 5 .
o;}u/L
yk ;dfrf/ cg';f/ ;f+:s[lts ;+3s} cfof]hgfdf ;DkGg hgljb|f]x cleofg ;'v]{tsf
cfu|Lufp“, jh]8Lrf}/, dfnL, /fsd, h'Dn] cd|fO{, 8f“8fvfnLx?df klg ;DkGg ePsf
5g\ .
xfd|f
;Djfb\bftf k|zfGt l;DtfnLsf cg';f/ lt 7fp“x?df ;DkGg sfo{qmdsf] g]t[Tj
c=g]=h=;f+=;+3 ;'v]{tn] u/]sf] lyof] . ;flxTosf/, snfsf/, ;f“:s[lts sdL{
;lDdlnt pQm 6f]nLn] lhNnfsf ljleGg 7fp“df ;flxlTos e]nfx? ub}{ k'/fgf]
;+:s[ltsf] e08fkmf]/ ub}{ gof“ ;+:s[lt lgdf{0fdf k|sfz kf/]sf] lyof] .
ptf
b}n]vsf s]zj s]=;L=n] klg o:t} ;dfrf/ k7fPsf 5g\ . pgsf cg';f/ b}n]vsf kfb'sf,
dflnsf, l5p8L, cflb uf=h=;=x?df Pl/of :t/Lo e]nfx? ePsf 5g\ . To:t} gfpn],
ljgfos, uf}/L, sfne}/j, udf}8L, uNn]wf/f cflb 7fp“x?df klg ljzfn hg;d'bfosf aLr
ljljw ;f+:s[lts, ;flxlTos sfo{qmd ;DkGg ePsf 5g\ . tL sfo{qmdx?df wd{sf gfddf
ePsf cGwljZjf;L ;+:s[ltx?sf] lr/kmf/ ub}{ gof“ ;+:s[ltsf af/]df hgr]tgf hufpg]
sfo{qmd b]vfOPsf] lyof] .
oxL
qmddf hgtfsf] ljzfn ;fu/n] wd{sf] gfddf ;fdGtx?n] zf]if0f u/L Psnf}6L a|Dxn'6
dRrfPsf] kfb'sf l:yt u'7L hUuf klg sAhf u/]sf] 5 .
hgtfn] a]gLsf xltof/ d';fb}{ ljho
pT;j dgfP
df]8]n
-nfns'~h_÷ r}q @$ ut] a]gL ;b/d'sfddf ljho u/]/ cfPsf] ;tj/Lof bf];|f] lj|u]8sf
hgd'lQm ;]gfx?nfO{ clegGbg ul/of] . Psflt/ P]ltxfl;s hgcfGbf]ngsf] :d[lt lbjz
csf]{ tkm{ :jfut clegGbg ;df/f]x u/L b'O{j6f kj{ dgfpg s/La kf“r xhf/sf]
;+Vofdf hgtf pkl:yt eP/ cfkm\gf ;]gfnfO{ c+ufnf] df/], ljho pT;j dgfP / wf]sf]
d]6'~h]n 5ftLleq ;hfP hgtfn] Kof/f ;]gfnfO{ . a]gLsf] sfjf{xLkl5 cfof]lht
ef]hk'/ / a]gLsf] ;kmntfsf] pT;j dgfpg hDdf ePsf] ;f] hg;efsf] k|d'v jQmf Pj+
cleglGbt d'Vo cltly x'g'x'GYof] bf];|f] lj|u]8sf /fhg}lts sld;f/ s=p4j . ;fy}
cGo kfx'gf lj|u]8 sdf08/ s=hLt, kf“rf}+ lj=Pg=sld;f/ s=lbks, ;}Go Ao"/f]
;b:o s=h]D; nufotsf g]tfx? .
a]gL
;kmntfsf] dGtJo /fVb} s=p4jn] eGg'eof]-…dfcf]jfbLx? ;Dk"0f{ ?kn] ;vfk eP eg]/
8+sf lk6\g] b/jf/n] a]gL / ef]hk'/df /fd|};“u w'nf] rf6\of] . a]gLdf b'Zdgsf]
w]/} 7"nf] zlQm gi6 ePkl5 cQflnP/ p;n] pN6f] xfd|f] kf“r ;o kmf];{ df/]sf]
em'7f] jsjf; u/]sf] 5 .Ú pxf“n] cufl8 eGg'eof]-…pQm sfjf{xLdf xfd|f] lj|u]8sf
le=l;= / t];|f] lj|u]8sf le=l;=nufot pRr ;]gfgLx?n] /ut aufP/ Tof] ;kmntf xfl;n
ePsf] xf] .Ú sfo{qmddf s= hLt, s= lbks, nufotn] cf-cfkm\gf] dGtAo /fVg'ePsf]
lyof] . ptf hgtfsf] eL8af6 a]gLaf6 NofPsf] xltof/ b]vfpg' k¥of] eg]kl5 tL
xltof/ ;lxt kf“rf}+ / 5}7f}+ j6flnogn] dfr{ kf; u/]sf lyP . To;kl5 hgtfn] lt
xltof/nfO{ ;'D;'Dofp“b} eg] …ca logn] cem w]/} xltof/ vf]:g'k5{ .Ú sfo{qmdsf]
;~rfng s=lj/fu / ;efkltTj O~rfh{ s=hLjgn] ug'{ePsf] lyof] . o:t} sfo{qmd
df]8]ns} nx“sf] bNnLdf ePsf] lyof] eg] hfh/sf]6 lhNnfsf] ljleGg 7fp“x?df klg
o:tf sfo{qmd ;DkGg ePsf lyP .
k|fKt
Ps csf]{ ;dfrf/ cg';f/ hfh/sf]6sf] bz]/f / 6fn]ufp“df ;lxbx?sf] ;Ddfgdf
>4f~hnL ;efx? ePsf 5g\ . bz]/fdf ePsf] >4f~hnL ;efdf ;lxbx? uLtf k'g,
kfj{tL lj=s=, ;"o{axfb'/ yfkfnufotsf] ;Ddfg ul/Psf] lyof] . ptf 6fn]ufp“df
eg] a]gL cfqmd0fsf dxfg\ ;lxbx?sf] ;Ddfg ul/Psf] lyof] . a]gL sfjf{xLdf zxfbt
k|fKt ug]{ ;lxbx? lj|u]8 le=l;= s=of]4f / csf{ lj|u]8 le=l;= s=ax'lj/, la=Pg=
sdf08/ s=ljzfn, le=l;= s=jfo', 5nfË, s=lhbfg, s=;l/tf, s=;+ud, s=kj{tx?
x'g'x'G5 . pxf“x?k|lt >4f~hnL ck{0f ub}{ pxf“x?sf] af“sL ;kgf k"/f ug]{
k|lta4tf klg JoQm ul/Psf] lyof] . P=l;=P;=s=piffn] ;~rfng / l8=l;=Pd= s=gljgn]
;efkltTj ug'{ePsf] pQm sfo{qmddf ;lxb kl/jf/, ;dfh;]jL nufot pknAw
l8=l;=Pd=x?n] a]gL sfjf{xLsf] dxTjaf/] af]n]sf lyP . sfo{qmddf pkl:yt hgtfn]
eGb} lyP, ca em'7f ;dfrf/ lbg] /]l8of] g]kfn ;'Gg x'“b}g a? xfd|f] cfkm\g}
Pkm=Pd=;'Gg' k5{ . o;f] eGbf /]l8of] g]kfn-d'bf{jfbsf gf/f klg nufP hgtfn] .
;f] sfo{qmd r}q @) ut] ;DkGg ePsf] lyof] . ptf bz]/fsf] sfo{qmd eg] cl3Nn} lbg
;DkGg ePsf] lyof] .
st}
ljho pT;j t st} >4f~hnL ;ef eO/x]sf] hfh/sf]6 lhNnfdf lhNnf el/sf ;lxb
kl/jf/ hDdf eP/ alnbfg ;+3 klg agfPsf 5g\ . o'4sf qmddf k|f0ff]T;u{ u/]sf ;lxb
kl/jf/, c+ue+u ePsf 3fOt] kl/jf/, a]kQf kfl/Psf / h]ndf oftgf ef]lu/x]sf
cf:yfsf aGbLx?sf cfkmGthgx? ;lDdlnt alnbfg ;+3sf] k|yd e]nf ;DkGg ePsf] 5
. hfh/sf]6sf
;Djfbbftf slknb]j yfkfsf cg';f/ pQm e]nf b'O{ lbg;Dd rn]sf] lyof] . e]nfdf
lhNnf O~rfh{ s=kf/zd0fL, l8=l;=Pd= s=k'gLt, pkAo'/f] ;b:o s=k|zfGt, s=lxdfn
zdf{, lzIfs tf/d, dlxnf lhNnf g]qL df]ltsf k'g, ls;fg lhNnf g]tf v8\saxfb'/
3tL{ nufotn] hgo'4 / alnbfg ;+3sf] dxTjdfly ljrf/ JoQm ug'{ePsf] lyof] . e]nfn]
jfz'b]j zdf{sf] cWoIftfdf !# ;b:oLo lhNnf ;ldlt r'g]sf] 5 . sfo{qmdsf] ;~rfng
afz'b]j cfrfo{n] ug'{ePsf] lyof] eg] ;efklt z]/axfb'/ rnfpg] x'g'x'GYof] .
>4fGhnL ;efdf JoQm ljrf/x?
;Gb]z >]i7
xfd|f]
dxfg\ / uf}/jzfnL kf6L{ dfcf]jfbLn] k"jf{~rn If]qdf ;~rfng u/]sf] æk'ik
hgk|lt/f]w cleofgÆ ;kmn kfg{ ufp“-ufp“ 3'Db} s]dfnr'nL eGg] 8f“8fdf /ftL ;]N6/
lnO{ ;'lt/x]sf] a]nf zfxL cd]l/sL ;]gfsf hNnfbx?åf/f 3]/f xfnL cGwfw'Gw kmfP/
u/L @ hgf sd/]8x? s=;Demgf, s=chonfO{ ToxL 9fNof] eg] cGo sd/]8x? 3]/f tf]8\g
;kmn x'g' eof] . 3]/f tf]8L ef]lnkN6 lb+p;f] Sofg]Zj/sf] s'08fdf ;]N6/ lnO{
a;]sf * hgf sd/]8x?nfO{ k'gM zfxL cd]l/sL ;]gfsf hNnfbx?n] rf/}lt/ 3]/faGbL u/L
cf“vf lrlDnP/ P;=Pn=cf/= / Pn=Pd=hL= sf uf]nLx? jiff{of] . s=/fh / s=;+uLtfnfO{
ToxL 9fNof] / cGo rf/ hgf s=nIdL, s=lznf, s=;+lhtf / s=k|s[ltnfO{ lu/ºtf/ u/L vf]N;f
leq nlu ;fd"lxs anfTsf/ u/L ;+uLgn] :tg / lt3|fdf 3f]rL l5of-l5of kf/L
cGTodf uf]nL xfgL ;fd'lxs xTof u¥of] . ef]lnkN6 k'/fgf] ;Qfsf] /]l8of]sf]
;dfrf/n] l;Gw'nLsf] Sofg]Zj/sf] s'08fdf
le8Gtdf ^ hgf dfcf]jfbLsf] d[To' eGg k'Ub5 . lgz:q cj:yfdf /x]sf sfo{stf{x?sf]
xTof u/L bf]xf]/f] le8Gt elg b':k|rf/ ug{ k'Ub5 . o; 36gfn] k|ltlqmofjfbLx?
cfºgf] lrxfg cfkm} vlg/x]sf 5g\ eGg] s'/f k'li6 x'G5 .
pxf“x?sf]
ef}lts zl// u'dfp“bfsf] kL8f :jefljs eP tfklg Tof] dxfg\ d[To'n] xfdLnfO{ gof“
hLjg lbPsf] 5, To;af6 xfdLn] gof“ hLjg kfPsf 5f}+ . o;} qmddf s]dfnr'nL,
s'08fdf ePsf] ;fd"lxs xTofsf08sf] >4fGhnL ;ef gf/fo0f vf]nf ufh;df x'G5
. ut kmfu'gdf ePsf] pQm sfo{qmd s=/fdrGb|sf] ;efkltTj / s=;"o{sf] ;~rfngdf
x'G5 . sfo{qmdsf] z'?jft cGt/f{li6«o uLtaf6 x'G5 / cGt/f{li6«o uLt kl5 dxfg\
zxLbx?sf] ;Demgfdf d'l¶ p7fO lz/ em'sfO ! ldg]6 df}g wf/0f ul/G5 . sfo{qmddf
pkl:yt ;Dk"0f{ hg;d'bfonfO{ :jfut s=lktfDa/n] ug'{ x'G5 . >4fGhnL uLt
r'/] >[ª\vnf hg;f“:s[lts kl/jf/sf snfsf/n] ug'{x'G5 . pQm sfo{qmdnfO{ ;Daf]wg ub}{ zxLb kl/jf/ s=bLks eGg'x'G5-
æ;fx;sf ;fy sd/]8x? olta]nf zf]snfO{ zlQmdf abNg' k5{, kL8fnfO{ cfqf]zdf abNg'
k5{Æ . pxf“n] cem cufl8 eGg'x'G5-æzxLbsf] /utnfO{ h;n] x]nf u5{ To;nfO{
Oltxf;n] 5f8\g] 5}g . To;}n] zxLbsf] /utnfO{ ;Ddfg ug{ l;sf}+ . h;n] d]/f] bfh'
/ a}gLsf] xTof u¥of] Tof] xTofsf] abnf g]=s=kf=-dfcf]jfbL_ n] lng' k5{ .
/utåf/f g} Oltxf; lgdf{0f x'G5, cem cfjZos k/]sf] v08df d klg /ut aufpg tof/ 5'
.Æ sfo{qmdnfO{ ;Daf]wg ub}{ s= ;ljgfn] k'/fgf] ;Qfn] h;/L oxf“ dlxnfx?sf]
;fd"lxs xTof u¥of] Tof] xTofsf08sf] abnf o'4 df]rf{af6 g} lng] s;d vfg'
eof] . sfo{qmdnfO{ ;Daf]wg ub}{ s=ul/df eGg'x'G5- æxfdL clxn] zf]sfs'n cj:yfdf
5f}+, xfdLn] /utsf] abnf lng'k5{ / pxf“x?sf cw'/f ;kgf xfdLn] k"/f
ug'{k5{, oxf“ /utsf] Pstf ePsf] 5 .Æ
o;}u/L sfo{qmdnfO{ ;Daf]wg ub}{ s=afbn eGg'x'G5- ædxfg\ zxLbx?n] b]vfPsf] af6f]
xfdLn] slxNo} e'Ng' x'Gg . xTof b/af/sf] if8\oGqdf ePsf] 5, of] xTofsf] abnf
xfdL ;a} ldn]/ lng'k5{ .Æ o;} qmddf r'/] >[ª\vnf hg;f“:s[lts kl/jf/n] g[To
;lxtsf] uLt k|:t't u/\of] . uLtsf] af]n 5 …xfdL t lx8\of}+ df]rf{df, b'Zdgsf]
lsNnf eTsfpg=====.Ú o;kl5 ;Daf]wg ub}{ s=ldng eGg'x'G5- æxfdLn] w]/} xf]gxf/
sd/]8x?nfO{ u'dfof}+, pxf“x?n] b]vfPsf] af6f]df xfdL ;a} lx8\g' k5{Æ pxf“ cem}
cfqmf]lzt x'“b} zl//df Ps yf]kf /ut /x'Gh]n zxLbnfO{ ;Demg] k|lt1f hfx]/ ug'{
eof] . o;} qmddf sfo{qmdnfO{ ;Daf]wg ub}{ s=;'dg eGg'x'G5- …pxf“x?sf] xTofsf]
va/n] dnfO{ phf{ ylkPsf] 5 . pxf“x? d/]sf] 5}g, pxf“x? d/]/ klg af“r]sf] 5,
pxf“x? cd/ x'g' ePsf] 5, pxf“x?sf] ljrf/ xfd|f] gzf-gzfdf k'lu;s]sf] 5 /
xTofsf] abnf xfdL hgd'lQm ;]gfn] lnG5f}+ .Ú To:t} sfo{qmdnfO{ ;Daf]wg ub}{
s=lxdfnL eGg'x'G5- …zxLbsf] /utsf] hudf xfdL pleg' kb{5, / /utsf] d'Noaf]w xfdL
;a}n] ug'{ kb{5 . o; If]qdf xf]gxf/ sd/]8x? u'dfof}+, tL sd/]8x?sf] abnf xfdLn]
b'Zdgsf Jof/]sdf uP/ l5§} lng]5f}+ . /ut ljgf ;dfhdf kl/jt{g x'“b}g . /ut
xfdLn] lbg' k5{ .Æ cGtdf sfo{qmdsf k|d'v cltly g]=s=kf=-dfcf]jfbL_sf s]Gb|Lo
;b:o s=sdnn] ;Daf]wg ub}{ eGg'x'G5- æqmflGtdf au]sf] /ut slxn] v]/ hfg] 5}g .
b'lgof lgdf{0f /utåf/f x'G5 . /utnfO{ xfdLn] slxNo} lj;{g' x'Gg . oxf“ /utsf]
Oltxf; ag]sf] 5 . oxf“ au]sf] /ut v]/ hfg] 5}g . h:tf] ;'s} d"No r'sfP/ eP
klg xTofsf] abnf lnG5f}+ .Æ
of]
>4fGhnL ;ef kZrft\ sfo{qmddf pkl:yt hg;d'bfo;lxt ;a}df gof“ vfnsf] abnfefj /
pT;fx ylkPsf] dxz'; u¥of}+ . zxLb kl/jf/x?n] JoQm u/]sf egfOx? kf6L{sf] nflu
dfu{ bz{g em}{ aGg k'u]sf] cg'e"lt eof] . b'Zdgn] ;f+]r]sf] lyof] xf]nf
of] xTofsf08n] p;n] ljho k|fKt u¥of] t/ jL/utL k|fKt ug]{ sd/]8x?sf] /utsf]
yf]kf-yf]kfaf6 gof“ of]4fx? hlGdPsf 5g\ / b'Zdgsf] lrxfg vGg] s;d vf“b}5g\ . q