|
jif{ !# c+s #*, ebf} !, @)^! Year 13, Issue 38, August 17, 2004 |
cfwf;+;f/
g]kfnL hgo'4df dw]zL dlxnf ;xeflutfsf] k|Zg
lblnk
zfx
cfwf ;+;f/ cf]u6]sf dlxnfx?dfly k'?if k|wfg
/fHo;Qfåf/f ePsf] zf]if0f, bdg, cGofo, cTofrf/sf lj?4 ljZjsf sof}+ dlxnf
g]t[x?n] cfjfh hf]8bf/ ?kn] p7fp“b} cfPsf lyP . k/Gt' j}1flgs b[li6sf]0fsf
cefjdf tL cfjfhx?nfO{ ;fdGtL k'“hLjfbL /fHo;Qfn] ;lhn} s'Nrg] ub{Yof] . ha
dfS;{jfbsf] j}1flgs b[li6sf]0f, zf]lift kLl8t hg;d'bfosf] d'lQmsf] bz{g ;fj{hlgs
eof] tt\ kZrft\ dlxnf cfGbf]ng tyf l;ª\uf] juL{o d'lQm cfGbf]ng Jojl:yt ?jdf
z'?jft x'g yfNof] . ljz]iftM k]l/;df !*&! df ePsf] dhb'/ cfGbf]ng /
To;df zf]lift–kLl8t dlxnf k'?if Ps l9Ssf x'“b} dlxnf k'?ifn] juL{o d'lQm
cfGbf]ngdf cfºgf] juL{o Pstfsf] cGt/f{li6«o :t/df klxrfg agfP tyf l;+uf]
ztfAbLdf ?;df ePsf] cS6'j/ qmflGt, rLgdf ePsf] dxfg\ ;j{xf/f qmflGt, leotgfd,
lxGb rLg, sDjf]l8of cfbL b]zx?df ePsf] juL{o d'lQm cfGbf]ngdf zf]lift–kLl8t
dlxnfx?, zf]lift–kLl8t k'?ifx?sf ;fy xft]dfnf] ub}{ Psfsf/ x'“b} tTsfnLg ;fdGtL
k'“hLjfbL zfifsx?sf] lj?4 s}of}+ jL/ ;fx;L dlxnf of]4fx?n] sf“wdf /fOkmn /
uf]nf af?bsf] w'jf;“u v]Nb} zf]if0fd'Qm ;dfh lgdf{0f ug{df cufl8 a9]sf
lyP . h]gL dfS;{, /f]hf nShDju{, Snf/f h]6sLg, qm[K;sfof, ofªsfO x'O, Rofª
lrª h:tf jL/ dlxnfx?n] ;j{xf/fju{sf] d'lQm tyf dlxnf ju{sf] d'lQmsf nflu cfºgf]
;Dk"0f{ hLjg ck{0f u/]sf] Oltxf; xfd|f] cufl8 5 .
To:t} jt{dfgdf k]?, lkmlnlkG;, 6sL{, ef/t
cflb h:tf b]zx?df rln/x]sf] juL{o d'lQm cfGbf]ngdf dlxnfx? cfºgf] d'lQmsf]
vflt/ hLjg d/0fsf] ;ª\3if{df ;xefuL eO/x]sf] s'/f :ki6} 5 . To;df klg @)%@
kmfu'gb]lv g]kfnsf] e"lddf g]kfn sDo'lgi6 kf6L{-dfcf]jfbL_åf/f dxfg\
hgo'4sf] z'?jft eP otf vf; u/]/ lk5l8Psf zf]if0f, cGofo, cTofrf/sf] e§Ldf
h]lnPsf g]kfnL dlxnfx? jt{dfg zf]if0fd"ns ;dfhnfO{ / dlxnfju{nfO{
k'?ifju{sf] v]nf}gf ;Demg] k|ltlqmofjfbL ;f]+rsf lj?4 tyf cfd zf]lift kLl8t
hgtfsf ;fy} dlxnfju{sf k"0f{ :jtGqtf / d'lQmsf nflu hgd'lQm ;]gfdf etL{
eP/ Ps xftdf /fOkmn, Ps xftdf /Qm/+lht /ftf] em08f af]s]/ d'lQm of d[To'sf] s;d
vfP/ k'?ifsf] ;fy–;fy o'4df]rf{df 8l6/x]sf 5g\ . t/ lj8Dagf s] xf] eg]
hgo'4sf] dxfg\ k|lqmofsf] yfngL ePsf] cf7 jif{ ljlt;Sbf klg o; dxfg\ k|lqmofdf
dw]zL dlxnfx?sf] ;xeflutf Go'g b]lvG5 . dxfg\ hgo'4 cfh /0fg}lts ;Gt'ngaf6
k|Tofqmd0fsf] tof/Lsf] ljlzi6 r/0f;Dd cfOk'Ubf klg dw]zL dlxnfx? hf] ;aeGbf
pk]lIft 5g\, o; dxfg\ d'lQmsf] ofqfdf lsg ;xefuL x'g ;ls/x]sf 5}gg < dw]zL
dlxnfx? kxf8L dlxnfx? h:t} lsg p7\g ;ls/x]sf 5}gg < of] ;jfn cfh dw]zLx?sf]
nflu uDeL/ ag]sf] 5 . xfdLnfO{ yfxf 5 olb juL{o cfGbf]ngdf dw]zL dlxnfx?sf]
;xeflutf ePg eg] dw]zL d'lQm cfGbf]ng ;xL dfg]df ;kmn x'g ;Sb}g . To;sf/0f
of] ;jfnsf] j}1flgs xn vf]Hgsf] lgldQ dw]zL dlxnfx?dfly eO/x]sf] lyrf]ldrf],
zf]if0f, pTkL8g tyf pgLx?sf] r]tgfsf] ljsf;df afws ag]sf] k'/fgf] ?l9jfbL
rfnrng, ;“:s[lt, s';“:sf/sfaf/]df oxf“ rrf{ ug'{kg]{ x'G5 .
o;f] t dw]z aflx/L cf}klgj]zLs/0fsf] ;fy–;fy
cfGtl/s cf}klgj]zLs/0fsf] lzsf/ x'“b} cfPsf] 5 . @$) jif]{ ;fdGtL lg/+s'z
zfifsx?n] dw]zLdfly ;a} k|sf/sf] zf]if0f bdg rnfp“b} cfof] eg] /f0ff zf;gsfn,
k~rfotL zf;gsfn x'“b} jt{dfg ;+;bLo zf;g k|0ffnLn] klg dw]zLnfO{ /fhg}lts,
cfly{s, eflifs, ;f“:s[lts ?kn] zf]if0f ub}{ cfPsf] 5 . l;ª\uf] dw]zLdfly
g]]]]} /fHo;Qfåf/f zf]if0f bdg x'“b} cfO/x]sf] cj:yfdf dw]zL dlxnfx? c5'tf]
/xg] s'/} cfp“b}g . cfh dw]zL dlxnfx? klg bf;Tjsf] hLjg ljtfpg jfWo eO/x]sf
5g\ . h;/L #) jif{;Dd tfgfzfxL k~rfotL Joj:yfsf zfifsx?n] cfd
zf]lift–kLl8t hg;d'bfonfO{ zf]if0f bdg u/]sf lyP . To;/L g} jt{dfgdf
ax'bnLo ;+;bLo Joj:yfsfndf klg ljleGg vfn] dL7f] zAbhfnn] e/]/ lyrf]ldrf] bdg
pTkL8gnfO{ sfod /flv/x]sf 5g\ . ;+;bLo /fhgLltdf k|ltudgsf/L lg/+s'z
;fdGtL Joj:yfsf zfifsx?n] wgf9\o kl/jf/sf Psfw dw]zL dlxnfx?nfO{ ;Qfdf NofP/
clzlIFt, cgk9, b'MvL, ul/a dlxnfx?dfly pxL zf]if0f bdg rnfO/x]sf 5g\ .
slyt r'gfjsf] :jfª /r]/ jf kf6L{åf/f dgf]lgt eP/ tyf k|ltudgsf/L s7k'tnL ag]/ ;/sf/df
k'u]sf ltg} dlxnfx? dw]zL dlxnfx?dfly tyf Gofosf] cfjfh p7fpg] ;ª\3if{zLn
dlxnfx?dfly uf]nL, ;+uLg, nf7L, a'6 aiff{pg sfnf sfg'g, ;ª\s6sfn nufpgdf Jo:t
/x]sf 5g\ . o;/L Psflt/ ;Qfsf bnfnL ug]{ Psfw dw]zL dlxnfaf6 dw]zL dlxnfx?
zf]if0f, bdgsf] lzsf/ ePsf 5g\ eg] csf]{lt/ k'?ifx?sf] zf]if0f, bdg, cGofo,
cTofrf/sf] lzsf/ x'“b} cfPsf 5g\ . klt k/d]Zj/ eGb} nf]Ug]nfO{ eujfgsf
?kdf dfGb} cfPsf 5g\ dw]zL dlxnfx?n] h;sf] sf/0f nf]Ug]n] u/]sf x/]s k|sf/sf]
cfb]z dfGg' kg]{ jfWotf 5 . r'nf], rf}sf], d]nf kfn, l9sL hf“tf],
nf]Ug]sf] cfb]z kfng, 5f]/f5f]/L :ofxf/ ;';f/ ug'{ kg]{, aRrf hGdfp“bf 5f]/f]
hGdfpg' kg]{, 5f]/f] hlGdPg eg] tL dlxnfnfO{ ljleGg k|sf/sf] b'Mv lbg], k|tfl8t
ug]{ / cGtdf 3/af6 lgsfnL lbg] jf xTof ul/lbg] ;Ddsf] r/d cTofrf/ x'“b} cfPsf]
5 . dw]zL k'?ifx?n] dlxnfnfO{ ef]uljnf;sf] ;fwg / aRrf hGdfpg] d]lzgsf
?kdf lng] ub{5g\ . sltko dlxnfx? nf]Ug] tyf ;;'/fnsf] cGofo, cTofrf/ ;xg
g;s]/ 56\kl6P/ ?“b} cf“z' lkp“b} kf;f], Ogf/ jf vf]nfdf xfdkmfnL cfTdxTof
ul//x]sf 5g\ . k/Dk/fut dfGotfx?n] klg hf/L k|yf rnfP/ ck|ToIf ?kdf
dlxnfx?sf] lsga]r ug]{ rng :yflkt dfq u/]sf] 5}g, b]jtfx?nfO{ s'df/L sGof
r9fpg] b]psLx?sf] k|rng z'? u/]/ dlxnfx?sf] zfl//Ls zf]if0fsf] dfu{ vf]n]sf]
5 . dw]zdf bfOhf] lbg g;s]s} sf/0fn] sltko dlxnfx?nfO{ Hofg u'dfpg' kl//x]sf]
5 . dw]zsf dlxnfx? kxf8sf dlxnfsf] t'ngfdf lgs} a9L pTkLl8t /x]sf
5g\ . cfly{s ?kdf sdhf]/ ePsf] sf/0fn] klg dlxnfx?dfly a9L pTkL8g x'g]
ub{5 . a]Zofj[lt / anfTsf/sf 36gfx? klg tLj| ?kdf al9/x]sf] 5 .
dw]zdf bx]h k|yf s} sf/0f 5f]/f 5f]/Ldf e]befj x'g] ub{5 . ufp“3/sf hfnL,
km6fxf, ;fdGt tyf zx/sf u'08fx?n] a[4 dlxnfb]lv b'w] aflnsf;DdnfO{ anfTsf/
ug]{, xTof ug]{ h:tf cToGt} lgd{d k|sf/sf kz'jt Jojxf/x? lbglbg} ul//x]sf
5g\ . cfly{s?kdf cToGt} lk5l8Psf dw]zL dlxnfx?, caf]w afn aflnsfx? cfly{s
pkfh{gsf] nflu s]xL ;fdGtsf] 3/x?df, pBf]udf tyf xf]6ndf dhb'/L ug{ jfWo
5g\ . pgLx?nfO{ ltg} dflnsn], d]g]h/n] jf u'08fx?n] anfTsf/ u/]/ hLjg
jjf{b ug]{ u/]sf 5g\ . af]S;L h:tf] cGwljZjf; tyf ;dflhs s'l/ltsf sf/0f
o'uf}+ o'ub]lv dlxnfx?sf] zf]if0f x'“b} cfO/x]sf] 5 . dlxnfx? jrkgdf
bfh'efO{, cfdf a'afsf] clwg cyf{t k/flwg eP/ hLjg ljtfpg' kb{5, ljx]kl5 kltsf]
bf;Tj / a'9];sfndf 5f]/fsf] k/fwLgtf :jLsf/ ug'{ kg]{ jfWotfx? dw]zsf dlxnfx?n]
klg ef]Ub} cfO/x]sf 5g\ . dw]zL dlxnfx?sf] r]tgf:t/ clxn];Dd dfly p7\g
g;Sg'sf] sf/0f afn ljjfx, 3+'36 k|yf, lzIFfdf e]befj cflb klg /x]sf 5g\ .
dw]zsf &) k|ltzt dlxnfx?sf] rf}w jif{
gk'Ub} ljjfx x'g] ub{5 . clxn] klg rdf/ / 8f]d hftLdf b'w] aRrfx?sf] ;d]t
ljx] x'g] k|rng s'g} 7fp“df sfod} 5 . xfd|f] k/Dk/f, ;“:sf/ / dfGotfsf
sf/0f o:tf slnnf pd]/sf ljjflxt dlxnfx?n] s7f]/ kL8f vKg' k/]sf] 5 . ;fg}
pd]/df ljx] e};s]kl5 dlxnfx? 3/kl/jf/df g} l;ldt x'g k'U5g\ . b]z
b'lgof“sf] af/]df cWoog ug'{, a'‰g' p;sf] nflu ;Dej x'“b}g . emg\ aRrf
e};s]kl5 3/kl/jf/ aRrf afx]s ;f+]Rg' p;sf] nflu c;Dej x'ghfG5 . ;dfh
ljsf;sf] af/]df ;f+]Rg'eGbf klg 3/kl/jf/ s} af/] ;f]+Rgdf Jo:t x'G5g\ . To;}
k|sf/ 3'36f k|yfn] klg Tolts} ;d:of kfl//x]sf 5g\ . cfkm"eGbf
7"nf] cGo k'?ifx?;“u k|fo h;f] gaf]Ng], 3/af6 aflx/ lgl:s“bf d'v 5f]Kg],
h:tf /Llt l/jfhx? clxn];Dd sfod} 5 . x'g t 3'36f k|yf /f0ff zf;gsfnb]lv
z'?jft ePsf] ;'lgG5 . cTofrf/L /f0ff zfifsx?n] dw]zL dlxnfx?nfO{ Ps /ft
/fVg] u/L of /vf}n agfpg] u/L of t w]/} /fd|f] b]v]kl5 ljx] ug{sf] nflu cfºgf]
;fydf nfg] ub{y] . To; cTofrf/L /f0ff zfifssf] 3[l0ft rfnaf6 aRgsf] nflu
of] k|yf k|rngdf cfPsf] ;'lgG5 . To:t} lzIFf If]qdf x]bf{ dw]zL dlxnfx?
w]/} k5fl8 k/]sf 5g\ . ;dfh @! cf}+ ztfAbLdf cfOk'Ubf klg lzIffsf] If]qdf
dw]zL dlxnfx? dfly e]befj e} g} /x]sf] 5 . 5f]/fsf] eGbf 5f]/Lsf] sd
k9fpg] rng 5 . h;sf] sf/0f dw]zL dlxnfx?sf] r]tgf:t/ p7g ;ls/x]sf]
5}g .
oL ;d:ofx?, oL aGwgx?nfO{ tf]8\g g;s]sf]
sf/0fn] ubf{ dw]zL dlxnfx? g]kfnL hgo'4df ;xefuL x'g ;ls/x]sf 5}gg .
hgo'4sf] cf7 jif{ ljlt;Sbf klg dw]zL ;dfhdf ljBdfg aGwgx? tyf s'/Lltx? tf]8\g
g;Sg' / dxfg\ hgo'4sf] k|lqmofdf dw]zL dlxnfx?nfO{ To;k|sf/sf] of]hgf lbg ;s]g
eg]/ dfq} ca k'Ug] jfnf 5}g . To;sf] nflu d'VotM dw]zL g]tfx? g} lhDd]jf/
b]lvG5g\ . o;sf] cy{ of] sbflk xf]Og sL ljutdf ePsf cfGbf]ngx?df dw]zL
dlxnfx?sf] ;xeflutf lyPg . )$^ ;fnsf] hgcfGbf]ngdf k'?ifx?sf] ;fy–;fy
dlxnfx? klg d'lQmsf] nflu ;xefuL ePsf lyP / To;qmddf dw]zL dlxnfx? zxLb klg
ePsf lyP . t/ )$^ ;fnkl5 wf]vfk"0f{ lqkIfLo ;Demf}tfsf] e08fkmf]/
ug]{ sfo{qmddf klg dw]zL dlxnfx?
efu lnPsf lyP . To;/L g} hgo'4sf] tof/Lsf] k|lqmofdf
kf6L{sf s]Gb|Lo ;b:o s=/fdj[If ofbjsf] ef/tLo u'08f / g]kfnL sfª\u|];sf] xTof/f
hYyfåf/f xTof ul/Pkl5 Toxf“ ePsf cfGbf]ngdf dlxnfx?n] /fd|f] e"ldsf v]n]sf
lyP . To;qmddf dlxnfx?åf/f xTof/fsf] lk6fO{, zfxL ;]gfsf] uf8LnfO{
3]/fxfnL uf8Ldf xTof/fx?sf] vf]htnf; tyf gfd'b abdf; odaxfb'/ s]=;L=-h;nfO{
kf6L{n] hgo'4 z'?ePkl5 ;kmfof klg u¥of]_ ;lxt k'ln;x?sf] hYyfnfO{ dlxnfx?åf/f
ePsf] lk6fO / ltgLx?sf] j]N6 l;hsf] 36gfn] Tolta]nf lgs} rrf{ kfPsf]
lyof] . dxfg\ hgo'4sf] z'ef/De eO;s]kl5 l;/fxf lhNnfsf] /dwf]k'/ :s'ndf
eO/x]sf] dlxnf e]nfnfO{ c;kmn kfg{ ldr}ofaf6 uPsf k'ln;x?nfO{ nv]6\b}, lk6\b}
kf“r lsnf]ld6/ k/;Dd eufpg] qmddf k'ln;x?n] ;ft–cf7 /fp08 kmfP/ klg
u¥of] . To;sf] s'g} k|jfx gul/sg clv/df sfo{qmd ;kmn agfP/} 5f8\of] .
oL 36gfx?n] s] ;+s]t ub{5 eg] olb xfdL 7Ls TotL g} a]nf dlxnfx?nfO{ ;ª\ul7t
ub}{ cfPsf] eP tyf 5fkfdf/ o'4df ;xefuL u/fp“b} cfPsf] eP cfh h;/L hgo'4df
dw]zL dlxnfx?sf] cefj b]lvPsf] 5 To:tf] cefj kSs} x'g] lyPg . xfd|f]
sdhf]/L 7Ls oxL+lg/ ePsf] b]lvG5 . oL sdhf]/Lx?nfO{ 7Ls 9ª\un] a'‰g ;lsPg
eg] dw]zL ljb|f]xn] ult lng g;Sg] / dw]z d'Qm x'g g;Sg] s'/f lglZrt 5 .
g]fknL hgo'4 ;du| o'4 ePsfn] of] g]kfnsf ;Dk"0f{ kLl8t hg;d'bfosf] d'lQm
o'4 xf] . o;df dw]z / dw]zL dlxnfx? ;dflxt ePgg\ eg] dw]zL d'lQm cfGbf]ng
cufl8 a9\g g;Sg] tyf dw]z d'Qm x'g g;Sg] / ;xL dfg]df juL{o d'lQm cfGbf]ng ;kmn
x'g g;Sg] k|fo lglZrt 5 . To;sf/0f dw]zL dlxnfx? dxfg\ hgo'4sf] k|lqmofdf
;dflxt u/fpg dw]z / dw]zLdfly kf6L{ cem uDeL/ x'g h?/L b]lvG5 . of]
;d:ofsf] ;dfwfg Psnf}6] jf dgf]utjfbL ;f]+rsf cfwf/df sbflk x'g ;Sb}g .
o;sf] nflu dw]zsf] j:t'ut oyfy{nfO{ cWoog u/L j}1flgs b[li6sf]0fsf] cfwf/df
vf]Hg' kb{5 . af]n]/, n]v]/ jf 7"nf–7"nf efif0f u/]/ dfq} o;sf]
;dfwfg x'g] xf]Og d'VotM Jojxf/df nfu" ug]{ s'/f xf] / Tof] cxd bfloTj
dw]zL g]tfx?sf] sf“wdf cfOk'u]sf] 5 . qmflGtk|ltsf] akmfbf/L,
qmflGtk|ltsf] b[9 cfTdljZjf;sf] dha't w/f]x/ v8f ug'{ kb{5 clg dfq} dw]zL
dlxnfx?nfO{ ljb|f]xsf] clGtd tof/Ldf ;dflxt u/fpg ;Sb5f}+ .