cg'e"lt
r'gjfª–Ol/jfª
zxLb dfu{ Ps cg'e"lt
–cf“k]
sfG5f
xfd|f]
dxfg\ tyf uf}/jzfnL kf6L{ g]kfn sDo'lgi6 kf6L{ -dfcf]jfbL_ sf] s]Gb|Lo Knfgdf
@)^! dfu{ % ut]af6 g'jfuf“p–yjfª–r'gjfªdWo] r'gjfªb]lv Ol/jfª v08sf]
af6f] vGg] sfd cGoq 7fp“ h;/L z'? eof] . ?s'd lhNnfaf6 k|fo;M !% ;ob]lv !&
;o;Dd b}lgs / /f]Nkf lhNnfsf] kf5fjfª Ol/jfªaf6 b}lgs Ps ;ob]lv tLg ;o;Dd u/L
b'O{ xhf/ hgf;Dd o; v08sf] zxLb dfu{ lgdf{0f ug]{ sfo{df hg;xeflutf /xg] u/]sf]
5 . dfgf}+, Ps pT;j -kj{_ sf] ?kdf afhfufhf;lxt hgtf ;xefuL 5g\ . cToGt
pT;fxk"j{s cfºgf] nIodf nfluk/]sf 5g\ .
kf6L{sf]
cfx\jfgdf cfºg} 3/af6 vr{ / cfjZos cf}hf/;lxt Aofg/ em08fsf ;fydf uuge]bL gf/f
nufp“b} …xfd|f] uf}/j xfd|f] kf}/vÚ, …xfdL ljsf; lgdf{0fjfbL xf}+,
ljsf;lj/f]wL k|ltlqmofjfbLx? xf] va/bf/Ú, …Oltxf;sf lgdf{tf hgtf x'g\Ú,
…g]=s=kf=-dfcf]jfbL_ lhGbfjfbÚ, …dfn]dfjfb / k|r08ky lhGbfjfbÚ,
…k|Tofqmd0f ;kmn kf5f}{+ kf5f}+Ú eGb} gf/f 3Gsfp“b} >ddf h'l6/x]sf @!cf}+
ztfAbLsf o; cfwf/ IF]qsf /ftf / ;/n hgtfsf] kf6L{k|ltsf] ljZjf; b]Vbf hgtfk|lt
ljZjf; /fVg] hf] sf]xL klg efjljx\jn / p2]lnt x'G5g\ .
!$÷!%
jif{b]lv ^)÷^% jif{;Ddsf afn, o'jf, j[4x?sf] km\o"hgn] af6f] vGg] sfd dfq
xf]Og, hggLltsf] k|ltljlDjt ul//x]5 . k'/fgf] ;Qfsf kx/]bf/x? xf] x]g{ cfpm sf]
/x]5 ljsf;lj/f]wL < k|ltlqmofjfbLx?n] jf k'/fgf] ;Qfsf hDbf/x?n] xfdLnfO{
cfh;Dd eGb} cfPsf] ljsf; lj/f]wL ePsf] cf/f]ksf] hLjg Jojxf/af6} v08g e}/x]sf] 5
. cj;/jfbL u2f/x?n] of] hg;fu/nfO{ b]v]/ ls+st{Joljd'9 x'“b} cfºgf] cl:tTj
yfDg dfcf]jfbLn] s]6fs]6L / a"9fa"9LnfO{ v]/L/x]sf 5g\ eGg] u/]sf 5g\
. P dxf;o xf] † hgo'4 / hglbzf o:t} x'G5 . ;'6]6 a'6]6 / alnof afª\ufx?n] dfq
qmflGt ug{ ;S5g\, c? cfd hgtfn] qmflGt ug{ ;Sb}gg\ eGg] ljrf/ g} h8\;'qLo ;+zf]wgjfbL
ljrf/ xf] . hgtfsf] cho zlQmdf ljZjf; gug]{ cj;/jfbL sfo/x?nfO{ of] eLdsfo af6f]
lgdf{0fn] /fd|f] emfk8 lbO/x]sf] 5 .
qmflGt
/fhf dxf/fhfn] ug]{ s'/f xf]Og, cyf{t jL/k'?ifx?n] / slyt a'h'{jf lzIff k|fKt
u/]sf zf:qLo dfS;{jfbLx?n] jf k'?ifx?n] dfq qmfflGt ug]{ xf]Og . qmflGt
hg;d'bfox?n] ub{5g\ . Oltxf;df x/]s gof“ sfd hgtfn] g} ub{5g\ . hgtfn] g;Sg]
c;+ej eGg] s]xL 5}g . ljsf; lgdf{0f / pTkfbg a9fpg] ;jfndf !(^^ lt/ ;j{xf/fju{sf
dxfg\ u'? s=dfcf]n] eg]sf lgDg egfO clxn] xfd|f] ;Gbe{df ;fGble{s 5g\ . pxf“n]
eGg'eof]– æk"/} zlQmsf ;fy h'6, nIo p“rf] /fv, cToGt} a9L, cToGt}
l56f], cToGt} /fd|f] / cToGt} ;:tf] kl/0ffdsf ;fy ;dfhjfbsf] lgdf{0f u/Æ, æk|ltj4tfsf;fy
qmflGtdf hf]8 b]pm, pTkfbg a9fpmÆ eGg] gf/fsf] qmlds ?kn] rl/tfy{ x'“b} uPsf]
5 .
/fhg}lts
?kdf xfdL ;fgf] IF]q x'“b} cfh b]zsf] *) k|ltzt dfqfdf cfºgf] ;QF ;+rfng ul//x]sf
5f}+ . kmf}hL lx;fan] x]bf{ klg 3+uf?sf] n¶Laf6 cfh cTofw'lgs xltof/;Dd cfPsf
5f}+ / ljsfz lgdf{0fsf] ;jfndf kf6Lkf}jf, uf]/]6f] af6f] x'“b} cfh
g'jfuf“pyjf¨ zxLbdfu{ lgdf{0fdf cfPsf 5f}+ . oL ;a} rLh hgtfaf6 g} ;Dej ePsf
5g\ .
zxLbdfu{af/]
sltko dflg;n] eGg] u/]sf 5g\– zxLbdfu{ lgdf{0fsf] of]hgf dfS;{jfbL cy{zf:q
eGbf aflx/sf] ljifo eof] . xfd|f] cf}sftn] Eofp“b}g, b'Zdgn] bdg ub{5 cflb,
OToflb pkb]z lbg] dflg; klg of] wtL{df klg gePsf xf]Ogg\ . o;k|sf/sf] ljrf/ k|s6
ug]{x?n] jf:tjdf hgtfsf] zlQmnfO{ slxNo} a'¤g ;Sb}gg\ . cyf{t cy{zf:q eg]sf]
>d xf] eGg] s'/f klg a'¤b}gg\ . k|ltlqmofjfbLx? hgtfaf6 cflh{t dfgj pkof]uL
j:t' cfºgf] 7fGg] ub{5g\ . cyf{t\ dhb'/x?af6 lgld{t cfw'lgs d]l;g / cf}hf/x? cfºgf]
Kofcf] 7fGb5g\ . sfl/Gbf, 9f“rfut ljsf;nfO{ g} ljsf; 7fGb5g\ . rLh To;f]dfq
xf]Og .
dfgj
hfltn] cfh{g jf cflj:sf/ u/]sf ;a} cTofw'lgs j:t'x? xfdL >dhLjL ju{x?n]
pkof]u ug{ kfpg} kb{5 . t/ k|ltlqmofjfbLx?n] nf vf eg]/ s]xL lbg] 5}gg\ . To;sf/0f
xfdLn] ljb|f]x u/]sf xf}+ . of] ljb|f]xdf !$ jif]{ lbnaxfb'/ /Dt]naf6 ljb|f]xsf]
;+v3f]if ePsf] 5 .
cfh;Dd
cjnf gf/L eg]/ ckx]lnt x'g] dlxnfx?n] k|ltlqmofjfbL nf7] ;]gf k'ln;nfO{ xfjfsfjf
kfl//x]sf 5g\ eg] cfkm"nfO{ rflxg] af6f] lsg vGb}gg\ < cjZo vGb5g\ / cfh
Ps 8]8 dlxgfsf] bf}/fgdf s/La cfwf af6f] vlg;s]sf 5g\ . dxfg\ 5g\ xfd|f cfwf/
IF]qsf hgtf . ctM dfS;{jfbL cy{zf:q xf]Og eGg]x?nfO{ k'gM Ps k6s cy{zf:q k9\g
kg]{ ePsf] 5 .
qmflGt
eg]sf] kl/jt{g jf km]l/g' xf] . hgrfxgf / hgefjgfsf] ;Ddfg ug{' xf] . xfdLn]
zxLbdfu{ lgdf{0f u/]/ o; IF]qsf] ;Dk"0f{ hghLjgdf km]/abn ub}{5f}+ . xfdL
lgdf{0f / Wj+zsf] åGåjfb cfºg} hLjgdf nfu" ul//x]sf 5f}+ . ut kf6L{ CC
sf] a}7sn] /0fg}lts k|Tofqmd0fsf] of]hgfnfO{ r/0fa4 ljsf; ug]{ of]hgf NofPkl5
dfq g]kfnsf] k"j{ klZrd /fhdfu{ / sf7df08f}+ nufotsf zx/L Onfsfdf ;a}
af6f3f6f hfd ePsf 5g\ eg] xfd|f] cfwf/ IF]qx?df 7"nf 7"nf ljsf;
lgdf{0fsf sfo{qmdx? ;+rfng ul//x]sf 5f}+ . bxjg, r'gjfª, yjfª af6f] lgdf{0f
sfo{ klg xfd|f] g]kfnL sDo'lgi6 cfGbf]ngsf] pRr k|sf/sf] sfo{ xf] eGbf cTo'lQm
gxf]nf . of] k|r08kysf] Jofjxfl/s ljsf; xf] . of] af6f] g]kfnL hgo'4df
sf]z]9'+uf ;fljt x'g]5 . o;n] 7"nf] w|'jLs/0f ug{df d4t u/]sf] 5 .
Oltxf;af6
xfdLnfO{ 1ft 5, k|ltlqmofjfbL / cj;/jfbL sfo/x?n] hlxn] / hxf“ klg cfkm"
gl;l2bf;Dd qmflGtsf/Lx?nfO{ ;Qf];/fk u/L /xG5g\ . To;}u/L qmflGtsf/Lx?n] klg
cfkm" ;Dk"0f{ ?kn] ljho gx'“bf;Dd b'Zdg / cj;/jfbL sfo/x?sf] e'm6f
e|d ;fkm ub}{ qmflGtsf/L kf6L{sf] of]hgfdf lg/Gt/ cl3 a9\g' ;f“rf] ?kdf
dfn]dfjfb / k|r08ky xf] .
xfd|f]
kf6L{sf] dxfg\ / uf}/jzfnL of]hgfnfO{ o; ;]S6/leq sfo{/t g]tf, sfo{stf{x?n] cxf]/fq
vl6/x]sf 5g\ . af6f] vGg] sfdsf] ;fy;fy} b}lgs ?kdf cGt/lqmof, k|lzIf0f / gfrufg,
;+u7g lgdf{0f :jf:Yo ;/;kmfO{af/] 5nkmn / hgtf af6f] vGg cfp“bf Ps ;df/f]xsf
aLrdf cjL/hfqf u/L sfddf nufOG5 . 6f9fsfn] !) lbg / /f]8 glhssfn] !% lbg] af6f]
vGg] sfd ;s]/ 3/ hfg]a]nfdf clj/hfqf u/L labfO sfo{qmd u/L cf–cfºgf] :yfgdf
k7fOG5 . o;k|sf/sf] sfo{qmdn] o; cfwf/IF]qsf hgtfdf j}rfl/s, /fhg}lts,
;+u7gfTds, bfz{lgs, cy{zf:qLo ?kdf klg ljsf; ePsf] 5 . casf lbgdf kf6L{sf]
k|Tofqmd0fsf] of]hgfsf] 3lge"t tof/LnfO{ ;kmnLe"t kfg]{ s'/fdf s'g}
z+sf 5}g .